ΓΕΡΜΑΝΙΚΕΣ ΕΠΑΝΟΡΘΩΣΕΙΣ

- Η Γερμανία, οφείλει στην Ελλάδα πάνω από 70 δις ευρώ, από τον Πόλεμο! Στις 6 Απριλίου 1941 η Γερμανία εισέβαλε ύπουλα στην Ελλάδα, απλώνοντας τη μαύρη σκιά της Ναζιστικής Κατοχής, οδηγώντας πάνω από 600.000 Έλληνες στο θάνατο από πείνα και κακουχίες, ενώ σε 200.000 υπολογίζονται οι νεκροί στο πεδίο του Πολέμου 1940-΄44, μαζί με τους εκτελεσμένους, τα θύματα της Εθνικής Αντίστασης κ.α. Παράλληλα η Γερμανία, που οδήγησε σε τέτοια Γενοκτονία τον Ελληνισμό, κατέστρεψε ολοσχερώς όλες τις υποδομές της Ελλάδας, ενώ απέσπασε με τη βία "δάνειο" από την κατεχόμενη Τράπεζα της Ελλάδος, που ποτέ ως τώρα δεν επέστρεψε! Οι οφειλές της προς τη χώρα μας υπολογίζονται συντηρητικά σε τουλάχιστον 70 δις ευρώ, τα οποία θα μπορούσαν άμεσα να αλλάξουν τη δημοσιονομική και πραγματική εικόνα της Ελλάδος! Στο ποσό αυτό φυσικά δεν περιλαμβάνονται οι αποζημιώσεις που πρέπει να καταβάλει η Γερμανία στους συγγενείς των θυμάτων, που εκτέλεσε, έκαψε ή κατέστρεψε τις περιουσίες τους! Δείτε περισσότερα www.noiazomai.net

Στίγμα Θέσεων

Γιατί η Γνώση είναι Δύναμη και η Επίγνωση=Ελευθερία

Περιμένοντας τους Βαρβάρους

«Τον πτωχόν και πένητα λαόν σήκωσες από... της κοπριάς των Ελληνικών μυσαγμάτων (βδελυγμάτων) και κάθισες αυτόν μετά των αρχόντων του Ισραήλ, τον όντος λαόν αυτού»
Ευσέβιος ευαγγ. προπαρ. / εις τους ψαλμους / αλληλουια. ριβ΄ (23.1352.34) ΕΥΣΕΒΙΟΣ ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙΣΑΡΕΙΑΣ ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΗΣ (265-340 μ. Χ.)

18 Φεβ 2010

Ο Μέγας Αλέξανδρος κατακτά την Αθήνα

Ο Μέγας Αλέξανδρος κατακτά την Αθήνα

Ο χάλκινος ανδριάντας του έφιππου μακεδόνα βασιλιά, φιλοτεχνημένος από τον Γιάννη Παππά, βρίσκει θέση στην πλατεία Κοτζιά

Κυριακή 7 το πρωί, πριν από μερικές εβδομάδες.
Στο ραντεβού στην πλατεία Κοτζιά ήταν όλοι τους παρόντες. Ο δήμαρχος Αθηναίων κ. Νικήτας Κακλαμάνης , ο αρχιτέκτονας κ. Δημήτρης Κουτσογιάννης, ο γλύπτης Πραξιτέλης Τζανουλίνος, ο κ. Αλέκος Παππάς, γιος του γλύπτη Γιάννη Παππά, και κατά κάποιον τρόπο ο... Μέγας Αλέξανδρος.

Θέμα της «σύσκεψης» η τοποθέτηση του χάλκινου ανδριάντα του έφιππου Αλέξανδρου, έργου του Γιάννη Παππά, στην πλατεία Κοτζιά.
Στην πρόβα, που έγινε επί τόπου, χρησιμοποιήθηκε μια πρόχειρη κατασκευή με φωτογραφία του αγάλματος σε φυσικό μέγεθος.
Γεγονός είναι ότι ο Αλέξανδρος βρίσκει επιτέλους μια θέση στην Αθήνα, η οποία μπορεί να μην είναι η γενέτειρά του, υπήρξε όμως και εξακολουθεί να είναι ένα μεγάλο χωνευτήρι πολιτισμών από την αρχαιότητα ως σήμερα.
Αλλωστε στον ανδριάντα του Γιάννη Παππά παριστάνεται ο Αλέξανδρος σε νεαρή ηλικία, όταν ήταν ακόμη ο έφηβος πρίγκιπας που ζούσε στην αυλή της Πέλλας και αγωνιζόταν με τους φίλους του στο κυνήγι με άλογο στα γύρω βουνά.

Εντός ολίγων ημερών, στη θέση όπου βρίσκεται σήμερα το σιντριβάνι της πλατείας- και μετά την καθαίρεσή του βεβαίως- θα αρχίσει να στήνεται ο ανδριάντας.
Την απόφαση άλλωστε έχει ήδη λάβει το Δημοτικό Συμβούλιο, δίνοντας έτσι λύση σε μια ιστορία ετών, καθώς το άγαλμα είχε αγοραστεί από το υπουργείο Πολιτισμού το 1993 αλλά ουδέποτε ως σήμερα είχε βρει θέση που να του αρμόζει.
Το άγαλμα θα τοποθετηθεί σε βάθρο ύψους 6,20 μέτρων (περιλαμβάνονται και δύο αναβαθμίδες, συνολικού ύψους 0,80 μ.) κατασκευασμένο από γκρίζο μάρμαρο με ειδικά επεξεργασμένη αδρή επιφάνεια (χτυπημένη με το βελόνι). Μεταξύ του βάθρου και του γλυπτού θα υπάρχει μια μεταλλική επιφάνεια πάχους 0,20 μ.
O ανδριάντας του Αλέξανδρου θα ατενίζει από το δικό του ύψος (3,60 μέτρα) την περιοχή μεταξύ του Δημαρχείου και της πλατείας Μοναστηρίου, ενώ σε μια πλάγια όψη του βάθρου θα είναι τοποθετημένη σχετική επιγραφή.
Την αρχιτεκτονική μελέτη για την τοποθέτηση του αγάλματος και τη διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου έχει εκπονήσει ο κ. Κουτσογιάννης και για την ολοκλήρωση του έργου, με προϋπολογισμό περί τις 60.000 ευρώ, θα απαιτηθούν περίπου δύο μήνες.
Ως τότε πάντως το έξοχο γλυπτό θα εξακολουθεί να βρίσκεται στον κήπο του εργαστηρίου-μουσείου του Γιάννη Παππά στου Ζωγράφου.


Να σημειωθεί ότι η πλατεία Αριστοτέλους της Θεσσαλονίκης ήταν ο αρχικός προορισμός του συγκεκριμένου έργου, κάτι που δεν ευοδώθηκε τελικώς, πικραίνοντας τον δημιουργό του. 
(προφανώς δεν θα το βάζανε εκεί, για να μην πικράνουμε τους Σκοπιανούς!!!)
Αλλωστε ο Γιάννης Παππάς είχε μελετήσει ιδιαίτερα τους έφιππους ανδριάντες- έκθεση με αυτό το θέμα είχε πραγματοποιηθεί το 2006 στο Μουσείο Μπενάκη. Γιατί το «έφιππο» ήταν για τον Γιάννη Παππά μια πρόκληση στο καλλιτεχνικό του έργο, ένα πολύπλοκο πρόβλημα για τη λύση του οποίου εργάστηκε επί μακρόν. Επισκέψεις σε ιπποφορβεία και ομίλους ιππασίας τον είχαν βοηθήσει να σχεδιάσει εκ του φυσικού, ενώ φωτογραφίζοντας και φτιάχνοντας προπλάσματα εξοικειώθηκε με τη μορφολογία του αλόγου, έτσι ώστε να πετύχει τη σχέση των όγκων και την αναλογία αλόγου- ιππέα. Αποτέλεσμα ήταν η δημιουργία μεγάλων και γνωστών έργων, όπως του Γεωργίου Καραϊσκάκη , του Κωνσταντίνου Παλαιολόγου και φυσικά του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Ποιος ήταν ο καλλιτέχνης
Ο Γιάννης Παππάς γεννήθηκε το 1913 στην Κωνσταντινούπολη. Σπούδασε στην Εcole Superieure des Βeaux-Αrts των Παρισίων ενώ παράλληλα παρακολούθησε μαθήματα στη Νομική Σχολή της ίδιας πόλης και στο εργαστήριο του καθηγητή Ζαν Μπουσέρ . Το 1944 υπηρέτησε στην Αλεξάνδρεια, όπου έμεινε ως το 1951 δουλεύοντας και μελετώντας τα μνημεία της αιγυπτιακής τέχνης. Το 1953 εξελέγη καθηγητής των Εργαστηρίων Γλυπτικής της ΑΣΚΤ στην Αθήνα και το 1980 τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.
Εχει φιλοτεχνήσει πολυάριθμα αγάλματα, μνημεία και ανδριάντες. Κυριότερα έργα του ο μαρμάρινος ανδριάντας του Ελευθερίου Βενιζέλου στον χώρο της Βουλής των Ελλήνων, ανδριάντες του Μακρυγιάννη και του Ευάγγελου Αβέρωφ-Τοσίτσα . Πέθανε τον Ιανουάριο του 2005 σε ηλικία 92 ετών.

Οταν οι Αιγαίοι έκαναν τέχνη στη Χαναάν

Κυκλαδίτες και Μινωίτες στη Χαναάν; 
Το ερώτημα απαντάται καταφατικά από τον καθηγητή κ. Ασάφ Γιασούρ-Λαντάου,  του Πανεπιστημίου της Χάιφα,
ο οποίος θα μιλήσει με θέμα «Νέα δεδομένα για τον ρόλο της αιγαιακής τέχνης στα ανάκτορα της Μέσης Ανατολής» στις 19 Φεβρουαρίου στην Αρχαιολογική Εταιρεία, στο πλαίσιο των σεμιναρίων Μινωικής Αρχαιολογίας.
Η θέση Τελ Καμπρί στη Δυτική Γαλιλαία, όπου ανεσκάφη ένα ανάκτορο το οποίο χρονολογείται από το 1700- 1550 π.Χ., αποτελεί το επίκεντρο του ενδιαφέροντος των αρχαιολόγων, καθώς ένα δάπεδό του από διακοσμημένο κονίαμα, καθώς και χιλιάδες κομμάτια από τοιχογραφίες που κατέρρευσαν φέρουν όλα τα στοιχεία της τέχνης που αναπτύχθηκε στο Αιγαίο.
Το Ελ Καμπρί δεν είναι η μοναδική θέση στην Ανατολική Μεσόγειο, όπου εμφανίζονται στοιχεία κυκλαδικά- συγκεκριμένα, υπάρχουν άλλες τρεις-, ωστόσο η αρχαιολογική έρευνα αποκάλυψε ότι πρόκειται για τη μεγαλύτερη, αφού το ανάκτορο καταλαμβάνει έκταση 3.000- 4.000 τ.μ.,
αλλά και την πιο πρώιμη κατά δύο αιώνες (τουλάχιστον) των υπολοίπων.
Η απουσία στοιχείων σχετικών με τη διοίκηση, την αποθήκευση και γενικότερα με την οικονομία των ανακτόρων, όπως είναι γνωστή από τη μινωική Κρήτη, αποτελεί ωστόσο ένα παράδοξο για τους αρχαιολόγους.  (έχει πέσει εδώ εξαφάνιση στοιχείων,!!! για να φανεί Εβραΐκό)
Ενδιαφέρον εξάλλου είναι το γεγονός ότι η τέχνη σε αυτό το κτίριο είναι μόνο αιγαιακή.
Η τοπική τέχνη των Χαναναίων ή Συρίων απουσιάζει εντελώς.
Μένει οι επιστήμονες να δώσουν τις απαντήσεις.
υ.σ: 
Για να καταλάβω, δλδ δεν είναι Έλληνες;;;;  ρε γμτ, πρόβλημα που έχουνε να πούνε ότι είναι Ελληνικά!!! 
Ακου Αιγαιακά, λές και οι αιγαίοι είναι λαός υπαρκτός αλλά μη ελληνικός....όπως οι Χαναναίοι και οι Φιλισταίοι.!!! ή σαν τους φοίνικες.
Όπως τους ινδοευρωπαίους......χαχχχαχαχχαχχαααα.. 
Απλά είναι ταπράμματα.., είχαμε τεράστια πολιτισμική εξάπλωση, αν το παραδεχθούνε.
Τότε οι άλλοι Λαοί είναι για σφαλιάρες και να μας κάνουν τεμενάδες, κι αυτό δεν τους συμφέρει. ειδικά τώρα που μας έχουν γονατίσει στα 4 και μας απαυτώνουν αδιάκοπα.
Εμείς λόγω Χριστιανισμού, πάσχουμε απο εθνική σχιζοφρένεια και φοράμε το επίσημο ένδυμα (στα δεξιά). >>>>>>

1924: Ανεξαρτησία στη Μακεδονία και στη Θράκη,

  «Αkkemakedonia1νεξαρτησία στη Μακεδονία και στη Θράκη: 
 Η ντόπια κεφαλαιοκρατία… καταπιέζει τις εθνικές   μειονότητες στη Μακεδονία και στη Θράκη… η ελληνική πλουτοκρατία καταδυναστεύει ένα μέρος του μακεδονικού και θρακικού λαού, κρατώντας με το σίδερο και τη φωτιά τη μακεδόνικη και θρακική χώρα στην υποταγή της. 
Δίχως την καταπίεση του μακεδονικού και θρακικού λαού, δίχως την καταπίεση των ξένων εθνών, της είναι αδύνατο να δυναμώσει επάνω μας τον κοινωνικό της ζυγό. 
Η ντόπια μπουρζουαζία είναι εθνικός δυνάστης και καταπιεστής του μακεδονικού και θρακικού λαού και συγχρόνως ο κοινωνικός δυνάστης της εργατικής τάξεως και των φτωχών αγροτικών και προσφυγικών μαζών.  
Αν δεν συντρίψουμε τον εθνικό ζυγό της ντόπιας μπουρζουαζίας που βαρύνει στη Μακεδονία και στη Θράκη, δεν μπορούμε να τσακίσουμε τον κοινωνικό ζυγό της ίδιας μπουρζουαζίας που βαρύνει επάνω σε μάς. 
Δεν μπορούμε αλλιώτικα να γλιτώσουμε από τους κατακτητικούς και ιμπεριαλιστικούς πολέμους που ξεσπούν εις βάρος μας εν όσω εξακολουθεί η σημερινή κατάσταση του διαμελισμού και της καταπιέσεως της Μακεδονίας και Θράκης από τη Βαλκανική και Τουρκική μπουρζουαζία.
Να γιατί αγωνιζόμαστε εναντίον των εξοπλισμών, εναντίον των πολέμων που προετοιμάζει η κεφαλαιοκρατία, εναντίον της εθνικής καταπιέσεως και του βιαίου εκπατρισμού. 

Να γιατί αγωνιζόμαστε για την ένωση των τριών τμημάτων της Μακεδονίας και Θράκης και για ενιαία και ανεξάρτητη κρατική τους ύπαρξη…

Ζήτω η εργατοαγροτική επανάσταση της Βουλγαρίας! 

Ζήτω η ανεξάρτητη Μακεδονία και Θράκη!
Ζήτω η Ομοσπονδία των Βαλκανικών εργατοαγροτικών δημοκρατιών!
Ζήτω η Παγκόσμιος Προλεταριακή επανάσταση.

Αθήναι 3 Δεκεμβρίου 1924

Το Προεδρείο»
Αυτό είναι το λίνκ/σύνδεσμος:

Δείτε τους Ανθέλληνες και σημερινούς αγωνιστές υπέρ της διαλύσεως της Ελλάδος δια μέσω των λαθρομεταναστών, από τότε εφαρμόζουν τους ίδιους κανόνες εξαπάτησης των ανθρώπων με δημαγωγίες, από τότε προωθούσαν τα ανθελληνικά σχέδια με ανύπαρκτες μπουρζουάζιες, και ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΜΠΟΥΡΖΟΥΑΖΙΑ μα οι ίδιοι είναι η ΜΠΟΥΡΖΟΥΑΖΙΑ, όπως ο χριστιανισμός έχει κατασκευάσει τον διάβολο και τον Σωτήρα έτσι και οι κομμουνιστές οι ίδιοι είναι το κεφάλαιο και οι ίδιοι εμφανίζονται σωτήρες των εργαζομένων μα η τακτική όπως βλέπετε είναι αρχέγονη του Αβραάμ η ίδια ;;;
Από τότε οι αριστερο κομμουνιστές έκαναν τα πάντα για να διαλύσουν την Ελλάδα, φυσικά το μεγαλύτερο μερίδιο ευθύνης βαρύνει τους κομμουνιστές και για την  μικρασιατική  καταστροφή για κάτι που δήλωναν και υπερήφανοι.

16 Φεβ 2010

Η Πτώση του Βυζαντίου - Το Μάθημα που δεν πήραμε

Η Πτώση μιάς Αυτοκρατορίας - Το Μάθημα του Βυζαντίου

The Fall of an Empire - The lesson of Byzantium


The Fall of an Empire-The lesson of Byzantium-Greek Language from east on Vimeo.

Εξαιρετική δουλειά ενός Ρώσου Παπά-Καλόγερου, που αφού μελέτησε την ιστορία, έβγαλε τα συμπεράσματα του, όπως κάθε λογικός άνθρωπος κάνει και γύρισε το Ντοκυμαντέρ αυτό μπάς και ξεστραβωθούμε εμείς εδώ........ που εξακολουθούνε μερικοί ανεγκέφαλοι να λένε "με όρθιο κεφάλι βυζάντιο και πάλι" , τόση ιστορία γνωρίζουν τόσο καταλαβαίνουν !!!
Το παπαδαριό με τους φαναριώτες "αριστοκράτες" 
ξέσκισαν τα υπολοίματα του Ελληνικού Εθνους.
Τα ίδια κόλπα συνεχίζονται και σήμερα με το παπαδαριό και τους πολιτικούς "αριστοκράτες".....
Αμφιβάλετε ότι θα ξανάχουμε σύντομα Νεο-Οθωμανική κατοχή ;;;; 
ως συνέπεια του σφιχτού εναγκαλισμού Εκκλησίας και Κράτους;;;;  !!!!! 

11 Φεβ 2010

Ντροπαλή εισαγωγή περί παρθενίας, παρθενορραφών και λοιπών δαιμονίων...

Ντροπαλή εισαγωγή περί παρθενίας, παρθενορραφών και λοιπών δαιμονίων...


Τζετζεκάκι μου

το ξέρω πως βρίσκεσαι στο αχαλίνωτο ...σεξ-άλωμα.

Σεξ-αλώνεις αφόβως και χλευάζεις εμάς, τους δήθεν καταπιεσμένους σεξουαλικά, ενώ εσύ -δήθεν πάλι- δεν καταπιέζεσαι- αχαχαχούχα!

-Να την ξεκινήσω τη σκέψη μου από την αρχή;

-Να την ξεκινήσεις!

Εν αρχή, λοιπόν, ήτο η... θηλυκή παρθενίαααα!
(Διότι υπάρχει και η αρσενική τοιαύτη).

Η παρθενία της γιαγιάς μου, της μητρός μου, η εμή παρθενία.

Διαφυλαγμένες όλες αυτές οι παρθενίες από το... ρόπαλο κάποιου παππού-πατέρα-αδερφού-συζύγου, αφέντη, που εξασφάλιζε έτσι τη νομιμότητα των απογόνων και επομένως, τις διεκδικήσεις επάνω στην περιουσία.

Αυτή είναι η θεώρηση του κοινωνιολόγου, η οποία ...ελάχιστα με ενδιαφέρει!

-Δε σε ενδιαφέρει, μανδάμ επειδή δεν σου συνέβη ποτέ να...ψωμολυσσάξεις.
Προχώρα!
-Προσωπικά, με προβληματίζει η θεώρηση του γιατρού, του ψυχολόγου, και του θεολόγου.
-Του γιατρού , μανδάμ;
Τι εννοείτε ακριβώς.
-Πολλά και διάφορα εννοώ, ας πάρουμε ένα ένα με τη σειρά να μη ζαλιστεί ο καλοπροαίρετος αναγνώστης.

Eμπέδωσα παιδιόθεν το βαρύ σημαινόμενον της παρθενίας-όταν υπέπεσε στην αντίληψή μου...
( θυμίζω: η συχωρέμενη η μαμά, εργαζόταν ως επιστήμων μαία, στις ασπρόμαυρες επαρχίες των -ήντα... )
...ότι γονείς- μανάδες κυρίως- έφερναν τις κόρες τους στο ιατρείο που εργαζόταν η μακαρίτισσα, προκειμένου να τις υποβάλει στη διαδικασία της ... παρθενορραφήηης!

...λαλά έπαθα όταν μου το 'πε με ύφος εμπιστευτικό μέχρι αηδίας...

Μέχρι εκείνη την ώρα, οι μόνες ραφές που μπορούσα να ονοματίσω, ήταν τα εξώγαζα, οι ραφές για τα στριφώματα, άντε οι σταυροβελονιές στο κέντημα, αλλά για παρθενορραφές-η βιόλα- ιδέα δεν είχα.
Με έκπληξή μου- μάθαινα ξαφνικά - πως η νεαρά θα υπανδρεύετο οσονούπω ότι ο γαμβρός έπρεπε να ...ψηλαφήσει τα ...πειστήρια της ...παρθενίας στο σεντόνι- και ότι η επιστήμων μαία( και ας την αποκαλούσε <ποντικομαμή> χλευαστικά ο συμμαθητής μου ο Στάθης) μπορούσε να παράσχει μεγάλη βοήθεια επί τούτω, προκειμένου να μη μακελευτούν τα σόγια ή να μη μείνει η νύμφη...ανύμφευτη!
Οι συνεννοήσεις οι σχετικές δεν εγίνοντο γεγωνυία τη φωνή-τουτέστιν φωναχτά-που θα
γραφε και ο μακαριτάκος ο Παπαδιαμάντης, αλλά εγίνοντο χαμηλοφώνως, με βλέμματα κάπως ενοχικά και με -αόριστα - στον αέρα πλανώμενους- κώδικες σιωπής, επαγγελματικού απορρήτου, πλήν...!
-ΟΥΔΕΝ ΚΡΥΠΤΟΝ ΥΠΟ ΤΟΝ ΗΛΙΟΝ!
Όσο πιεστικότερο -συναισθηματικά- το μυστικό, τόσο πιο βέβαιο είναι ότι θα το βγάλουν οι δαιμόνοι στην επιφάνεια- μία Κυριακήν μία γιορτήν μία πίσημον ημέραν κατά τα γνωστά- ωθώντας τους διαπράξαντας τα απαράδεκτα, σε θλίψη μεγάλη.

Από αυτά και απο κείνα, λοιπόν, εγκαίρως, τοποθετήθηκα πάνω στο ζήτημα και...το κυριότερον, φρόντισαν οι γονείς, οι δάσκαλοι, οι παπάδες, την αξία της παρθενίας να την θαυμάσω!
(όλοι ανεξαιρέτως τη θαυμάζαμε τότε και ήταν ντροπιαστικό να παντρευτεί μια... φιλημένη -από έναν μνηστήρα κοπέλα- με άλλον, επόμενο ανδρα- πολλές παρατημένες αρραβωνιαστικές μέναν στα αζήτητα- και συνιστούσε όνειδος μέγιστο βέβαια, το να χορέψει τον Ησαία η νύφη, με τον κουνενέ στην κοιλίτσα.
Σήμερα- αν δε βεβαιωθεί ό γαμβρός ότι γκαστρώνεται η μέλλουσα σύζυγος, ουδαμώς την παντρεύεται, Θε μου, Θε μου, πως μέσα σε λιγότερο απο μισόν αιώνα, σηκωθήκαν τα πόδια και χτυπούν αλύπητα το κεφάλι;
Απορώ και εξίσταμαι!
Θα μου πείς τώρα, περιστεράκι μου, γιατί ξεκινάω χαράματα, τέτοια κουβέντα, και τι σε νοιάζουν οι παλαιολιθικές δικές μου εμπειρίες, εσένα που είσαι πανέμορφο νιάτο και βρίσκεσαι -από Κυριακής πρωίας μέχρι νυκτός- στο χαβαλέ και στο περίτεχνο – και μετά πολλών ανθυγιεινών, παραλλαγών- ερωτικό σου μπίρι μπίρι;
Θα προσπαθήσω να σου εξηγήσω.
Η αλήθεια είναι ότι εμείς που αγαπήσαμε -εκόντες άκοντες- την παρθενία εκ νεότητος, δεν καταλάβαμε σε τι προστατευτικό λούκι εμπειρίας, μάς τοποθέτησαν τα γεγονότα.

Προσωπικά, υπήρξα και τόσο μα τόσο ανεγκέφαλη που νόμιζα ότι είτε με έναν άντρα πήγαινα στη ζωή μου, είτε με πέντε, ότι θα ήταν το ίδιο!

Μάλισταααα!

Τοιαύτη αφέλεια –ίνα μη είπω τι χείρον –με έδερνε την κουπονοσυλλέκτρα!

Ανήκοντας, λοιπόν, σε κείνη τη γενιά γυναικών που διδάχτηκε τόσο στο σχολείο, όσο και στην οικογένεια ότι η παρθενία( σταμάτα τα χάχανα!) ήτο αγαθόν εφικτότατον, αυτή την παρακαταθήκη δεν διανοήθηκα να την πετάξω στα - της προόδου δήθεν- σκουπίδια.

Ο πατέρας μου, επηρεασμένος από την αγάπη του για τα αυτοκίνητα, τσαμπουκαλίδικα, γαύγιζε:

- Οι γυναίκες πρέπει να παντρεύονται με μηδέν χιλιόμετρα!
(Για τους άνδρες, νύξη καμία ο καλός άνθρωπος.
Αρκετά χρόνια αργότερα, με έκπληξή μου διαπίστωσα ότι και η Βασιλομήτωρ Ελισάβετ της Αγγλίας-με τα λυτά και δεμένα λαγωνικά των Μυστικών Υπηρεσιών της- είχε ακριβώς την ίδια άποψη σχετικά με τη σύζυγο που έπρεπε να νυμφευθεί το Καρολάκι της- Θεός σχωρέσ’την τη Νταιάνα και ο Κύριος ας συχωρέσει την (γ)Καμήλα, επίσης!)

Χρειάστηκαν να περάσουν επίσης πολλά έτη, προκειμένου να συνειδητοποιήσω ότι και τα νούμερα, επί του σεξουαλικού, έχουν τη σημασία τους(το δήλωσαν σε συνέντευξη, μέχρι οι παρθένοι του Χάρβαρντ προσφάτως) και παρακαλώ, ας μη στραβοκοιτάμε τους ερωτώντες παπάδες ή και τους ψυχίατρους, όταν τεχνηέντως εκμαιεύουν στα εξομολογητήρια-ψυχαναλυτήρια:

- Και...με πόσους πήγατε, μανδάμ;

-Πόσες φορές το... κάνατε;

-Το κάνατε εις την ιεραποστολικήν στάσιν ή εις την στάσιν του κανιβάλου;

Kαι άλλα χαριτωμένα παρόμοια.

Να μη κατακρίνωμεν, τέκνον μου, επειδή δεν είναι...ακουολάγνος υποχρεωτικά ο παπάς ή ο ψυχίατρος διότι, ό λ α έχουν τη σημασία τους και διότι οι
π ο σ ό τ η τ ε ς των εμπειριών μας, τ ε λ ι κ ά μετατρέπονται σε συναισθημάτων
π ο ι ό τ η τ ε ς- η νευροβιολογία, μας βεβαιώνει για τούτο.

Και ίνα μη μακρηγορώ και κουράζεσαι θα έρθω και στο <δια ταύτα>.

-Γιατί τελικά, ήταν αξία η παρθενία;

Ειδικά των γυναικών η τοιαύτη;

-Διότι πέραν των θεμάτων της σωματικής υγείας και των ασθενειών που αποφεύγουν όσοι ζουν με εγκράτεια και καθαρότητα με τις γυναίκες παρθένες-συζύγους, παραμένουν και σταθερότεροι οι γάμοι, ένεκεν του ότι -δεν θα κουραστώ να το γράφω- οι παρθένες, αποφεύγουν –τα πρώτα χρόνια τουλάχιστον- πριν τους τα γυρίσει ο Εξαποδώς τα μυαλά ανάποδα και εφόσον με το Χριστούλη δεν αγαπιούνται,- τους σκοπέλους της σύγκρισης:
Οίον: <Αχ, ο Τάκης με ζούλαγε έτσι, αχ ο Μάκης με τράβαγε έτσι, αχ ο Λάκης με πάταγε αλλιώτικα...αυτό το βόιδι που πήγα και παντρεύτηκα γιατί δεν κάνει τίποτα από τα...τερπνά που μου κάναν οι σαρανταπέντε προηγούμενοί μου ...μνηστήρες;>

Και τότε αρχίζουν τα πράγματα και μυρίζουν- εντόνως- μπαρούτι.

Από τη στιγμή, λατρεμένο μου, που εκείνος αρχίζει να σε συγκρίνει στα οικιακά με τη μανούλα ή την αδερφούλα του, και από τη στιγμή, που εσύ αρχίζεις να τον συγκρίνεις στα ερωτικά με τους ...προπηδήσαντας, η συναισθηματική εν τω οίκω κατάσταση αρχίζει και παίρνει μια κατηφόραααα μα μια κατηφόραααααα, που μόνο οι δικηγόροι του διαβόλου(ούτε καν ο Κούγιας) τη σταματάνε!

Και όλο αυτό το σκηνικό δεν αποτελεί παρά ελάχιστη παράμετρο του σημαντικότατου ζητήματος της παρθενίας, του οποίου από την αρχαιότητα κάποια φωτισμένα μυαλά, κατενόησαν το πολυτίμητον εις βάθος ...πολύ πριν έρθει και μας δώσει το Φως, ο λατρεμένος Χριστούλης...

10 Φεβ 2010

Ανακαλύφθηκαν τμήματα από τα «Μακρά Τείχη»

Hμερομηνία :  09-02-10   Ανακαλύφθηκαν τμήματα από τα «Μακρά Τείχη»
Βρέθηκαν σε Μοσχάτο και Νέο Φάληρο κατά τις εργασίες ανακαίνισης των γραμμών του ΗΣΑΠ.
Κατά τις εργασίες που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο του έργου «Ανακαίνιση υποδομής- επιδομής γραμμών και ενίσχυση της σήραγγας από ΟΜΟΝΟΙΑ έως Μοναστηράκι της ΗΣΑΠ», αποκαλύφθηκαν εντυπωσιακά τμήματα από το Νότιο Σκέλος των Μακρών Τειχών στο Μοσχάτο και το Νέο Φάληρο αντίστοιχα.  Hμερομηνία :  09-02-10 

8 Φεβ 2010

Ο ΤΑΦΟΣ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΝΑ

Ο ΤΑΦΟΣ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΝΑ ΣΤΟΝ ΝΑΟ ΤΩΝ ΜΑΛΑΤΕΣΤΑ.

Ο Πλήθων Γεώργιος Γεμιστός ήταν Έλληνας φιλόσοφος και πολιτικός άνδρας (1355 – 1452). Γεννήθηκε στη Κωνσταντινούπολη και αργότερα, όταν οι ιδέες του άρχισαν να γίνονται στόχος κάποιων σκληροπηρυνικών του Οικουμενικού Πατριαρχείου (που εξόντωσαν τον μαθητή του Ιουβενάλιο), εγκαταστάθηκε με την ανοχή του φίλου του, αυτοκράτορος Μανουήλ του Β’ Παλαιολόγου στο Δεσποτάτο του Μυστρά.
Ο ΤΑΦΟΣ ΤΟΥ ΠΛΗΘΩΝΑ ΣΤΟΝ ΝΑΟ ΤΩΝ ΜΑΛΑΤΕΣΤΑ
Σχετικά με τα νεανικά του χρόνια δεν υπάρχουν πολλά ακριβή στοιχεία. 
Τα μεγαλύτερο μέρος του τμήματος αυτού της ζωής του πέρασε στην Κωνσταντι-νούπολη, ενώ για κάποιο διάστημα διέμεινε στην Οθωμανική Αυτοκρατορία και μάλιστα στην Αδριανούπολη ή την Προύσα, όπου μαθήτευσε κοντά στον κατά τα άλλα άγνωστο Εβραίο οπαδό του Αβερρόη, και του Αβικένα, Ελισσαίο. 
Είναι πολύ πιθανό ότι πίσω από το όνομα Ελισσαίος κρύβεται το όνομα κάποιου Πέρση δερβίση ενδεχομένως μευλεβίτη ο οποίος του έκανε γνωστά, εκτός από τους περσοάραβες σχολιαστές του Αριστοτέλη, τα αιρετικά δόγματα του Σοχραβαρδή και του Ρουμή καθώς και άλλων Περσών.

Το 1400 εγκαταστάθηκε στον Μυστρά, την πρωτεύουσα του Δεσποτάτου του Μορέως, όπου ίδρυσε φιλοσοφική σχολή. Μεταξύ των μαθητών του συγκαταλέγονται οι Βησσαρίων, Γεννάδιος Σχολάριος, Ιωάννης Αργυρόπουλος, Δημήτριος Χαλκοκονδύλης, Γεώργιος Ερμητιανός και πολλοί άλλοι. 
Οι δεσπότες του Δεσποτάτου Θεόδωρος Α΄ (1383-1407), Θεόδωρος Β΄ (1407-1443) και Κωνσταντίνος (1428/1443-1449, ο κατοπινός αυτοκράτορας Κωνσταντίνος ΙΑ’) συχνά ζητούσαν την γνώμη του για διάφορα θέματα. 
Επίσης ο Πλήθων ήταν σύμβουλος και των τελευταίων αυτοκρατόρων του Βυζαντίου. 
Είχε επίσης μακρά σταδιοδρομία ως δικαστής.
Το 1437-39 συνόδευσε τον αυτοκράτορα Ιωάννη Η’ στη Σύνοδο της Φερράρας-Φλωρεντίας. Επίσης μέλος της αποστολής ήταν και ο μαθητής του Πλήθωνα, ο ανθρωπιστής λόγιος και κατοπινός καρδινάλιος Βησσαρίων. 
Στη διάρκεια της παραμονής του στη Φλωρεντία η προσωπικότητα, η μόρφωση και η ευγλωττία του Πλήθωνα εντυπωσίασε ιδιαιτέρως τους Ιταλούς ανθρωπιστές και μεταξύ αυτών τον ηγεμόνα της Φλωρεντίας Κόζιμο των Μεδίκων.
Οι Μέδικοι μάλιστα με προτροπή του ήρθαν στον Ελλάδικο χώρο και αγόρασαν ή έκλεψαν κάτω από τα μάτια των νέων κατάκτητων Οθώμανών που δεν είχαν ακόμα ακριβή γνώση της αξίας τους πολλά αρχαία κειμήλια αγάλματα και κείμενα των Ελλήνων.
Με όλα αύτα στα χέρια ο Πλήθων δημιουργήσε στην Φλωρέντια την δικιά του Πλατωνική ακαδημία και όλοι οι μετέπειτα διαφωτιστές της Ευρώπης μαθήτευσαν και δίδαξαν εκεί. Μερικοί απο αυτούς ειναι ο Δημητρίος Χαλκοκονδύλης,ο Ιωάννης Αργυρόπουλος, ο Πίκο ντε λα Μιραντόλα, ο Μαρσίλιος Φικίνος και ο πατερας του Ευρωπαϊκού Ουμανισμού (Ανθρωπισμού) Ιωάννης Ρώυχλιν «Καπνίων».
Ο Πλήθων πέθανε υπέργηρος από φυσικά αίτια στην Λακεδαίμονα το 1452 και λόγω της καθόδου των Οθωμανών που ακολούθησε μετά από λίγα χρόνια, οι περισσότεροι μαθητές του, ανάμεσα στους οποίους και ο μετέπειτα καρδινάλιος Βησσαρίων, έφυγαν στην Ιταλία όπου συνέβαλαν σημαντικά στην λεγόμενη Αναγέννηση.  
Το 1466 Ιταλοί θαυμαστές του με επικεφαλής τον Σιγισμούνδο Μαλατέστα εισέβαλαν στην Λακεδαίμονα, πήραν τα οστά του και τα μετέφεραν στο Ναό των Μαλατέστα (Tempio Malatestiano) στο Ρίμινι όπου βρίσκονται μέχρι σήμερα, «για να βρίσκεται ο μεγάλος διδάσκαλος μεταξύ ελευθέρων ανθρώπων».
Προς τιμήν του, ο αείμνηστος Ακαδημαϊκός Ιωάννης Θεοδωρακόπουλος έδωσε στην Ελεύθερη Φιλοσοφική Σχολή του, που είχε ιδρύσει στη Μαγούλα Λακωνίας, το όνομα «Ο Πλήθων».

Ένθερμος υπερασπιστής της φυσικής και πολιτισμικής συνέχειας του Ελληνισμού («εσμέν Έλληνες το γένος, ως η τε φωνή και η πάτριος παιδεία μαρτυρεί»), βαθύς γνώστης του Πλατωνισμού, συνέθεσε πολλούς ύμνους προς τους Έλληνες Θεούς, συγκρότησε τον φιλοσοφικο-λατρευτικό «Κύκλο» του Μυστρά, και συνέγραψε τα «Περί ων Αριστοτέλης προς Πλάτωνα διαφέρεται» και «Περί Νόμων».
Επί του τελευταίου έργου άνοιξε σπουδαία συζήτηση με τον Πατριάρχη Γεννάδιο Σχολάριο, ο οποίος υποστήριξε αριστοτελικές απόψεις.
Ο Πλήθων αντίθετα συνέρραψε πλατωνικές απόψεις μαζί με άλλες των Στωικών, του Ζωροάστρη και δικές του, καταλήγοντας σε μια πολιτική και κοινωνική αναδιοργάνωση, από την οποία θα προέκυπτε μια Πολιτεία βασισμένη σε μεταρρυθμισμένη εκδοχή του αρχαιοελληνικού πολυθεϊσμού, και στην οποία Πολιτεία οι άνθρωποι «κάλλιστα τε και άριστα βιώεν, και εις όσον οίον τε ευδαιμονέστατα».

Μετά το θάνατό του, οι δεσπότες της Πελοποννήσου παρέδωσαν το χειρόγραφο στο Γεννάδιο Σχολάριο, ο οποίος, αφού το διάβασε, δεν το αντέκρουσε, όπως είχε αρχικά πει, αλλά το έκαψε δημόσια, καθώς θεωρήθηκε «ειδωλολατρικό» και «σατανικό», που περιείχε υποτίθεται στις σελίδες του «τα σαπρά των Ελλήνων ληρήματα». 
Κάλεσε μάλιστα όσους κατέχουν αντίγραφα, να τα καταστρέψουν και αυτά. 
Παρά ταύτα, έχουν σωθεί και δημοσιευτεί αρκετά αποσπάσματα του έργου αυτού.
Άλλα έργα του Πλήθωνα είναι :
Περί διαφορών μεταξύ Πλάτωνα και Αριστοτέλη
Περί ειμαρμένης
Περί τύχης
Πραγματείες περί της ενώσεως των Εκκλησιών
Διορθώσεις στην Γεωγραφία του Στράβωνα
http://www.schizas.com/
http://www.arxaiaithomi.gr/

Ο Ακαρνάνας φιλόσοφος Χριστόδουλος Παμπλέκης (1733-1793)

Η γέννηση και η ζωή του Ο Χριστόδουλος Παμπλέκης γεννήθηκε το 1733 στη Μπαμπίνη Αιτωλοακαρνανίας.
Τα πρώτα γράμματα τα έμαθε στο χωριό του, πιθανόν στη Μονή του Αγίου Γεωργίου που ήταν μεγάλο πνευματικό κέντρο το 17ο και 18ο αιώνα.
Από μικρός έμεινε ορφανός από μητέρα.   Στα 4 ή 5 του χρόνια προσβλήθηκε από ευλογιά χάνοντας έτσι το αριστερό του μάτι, από την αρρώστια αυτή του έμειναν αρκετά σημάδια στο πρόσωπο.

Το Χρονικό της Μπαμπίνης γράφει: «Το ορφανό του Στάθη Παμπλέκη, ο Χριστόδουλος, απ’ την Απάνω Χώρα, ανιψιός του Στέφου Γατσή, πήγε στο Άγιο Όρος σχολείο και έγινε μεγάλος άνθρωπος.
Γι’ αυτόν μου μίλησε και ο Νίκος Μαυρομμάτης, ο γιατρός και ο Αινιάν, που πέρασαν απ’ εδώ με τον Καραϊσκάκη».  Ο πατέρας του Χριστόδουλου κατάγονταν από την περιοχή του Ολύμπου, απ' όπου ήρθε, για άγνωστο λόγο, στη Μπαμπίνη και παντρεύτηκε.
Γύρω στο 1740 ο Στάθης (Παμπλέκης) πρωταγωνιστεί σε ένα αιματηρό επεισόδιο με τους Τούρκους και αναγκάζεται να φύγει πάλι κλέφτης στον Όλυμπο παίρνοντας μαζί του και το μικρό Χριστόδουλο. Ύστερα από λίγο συνελήφθηκε από τους Τούρκους, γδάρθηκε ζωντανός και στη συνέχεια κομματιάστηκε
Το μικρό Χριστόδουλο πήρε υπό την προστασία του ένας Λιτοχωρίτης με το όνομα Καλλίας.
Ο μικρός πήγε σχολείο αρχικά στο Λιτόχωρο και αργότερα στη Ραψάνη.
Σε νεαρή ηλικία ο Χριστόδουλος πήγε το Άγιο Όρος και σπούδασε στην Αθωνιάδα Σχολή, την οποία διεύθυνε την εποχή αυτή ο Ευγένιος Βούλγαρης (1753). Μαθήτευσε δίπλα σε αξιόλογους νέους της εποχής (Σέργιος Μακραίος, Ιώσηπος Μοισιόδαξ, Κοσμάς ο Αιτωλός κ. α.) και έγινε μοναχός.
Ως δραστήριος, ανήσυχος και φιλομαθής που ήταν, μπλέχτηκε στις εσωτερικές διαμάχες των Κολλυβάδων του Αγίου Όρους που ξέσπασαν το 1756.
Έτσι, όπως και ο δάσκαλός του, γνώρισε τις λυσσαλέες επιθέσεις του συντηρητικού κατεστημένου του κλήρου και αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη χερσόνησο του Αγίου Όρους.
Έφυγε από το Άγιο Όρος μάλλον το 1759 και πήγε στην περιοχή του Ολύμπου όπου και δίδασκε, όπως φαίνεται από την Ακολουθία του Δημητρίου Γοβδελά, τη δεκαετία 1760-1770.

Το πότε και το γιατί έφυγε για την Ευρώπη, δεν είναι εύκολο να το προσδιορίσουμε.
Πιθανόν να πήγε για κάποιο διάστημα σε άλλα σχολεία και ίσως και στο χωριό του.
Αρχικά τον βρίσκουμε στη Βενετία, όπου παράλληλα με τις σπουδές του εργάζονταν σαν καθηγητής φιλοσοφίας και εκεί εκδίδει το πρώτο του βιβλίο το 1781.
Στη συνέχεια επισκέφτηκε τη Γαλλία και τη Γερμανία μαθαίνοντας τις δύο γλώσσες και μελετώντας τα κυκλοφορούντα κείμενα για τα φιλοσοφικά συστήματα της εποχής.
Δίδαξε στο σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας της Βιέννης και στη συνέχεια στη Λειψία τα ελληνικά γράμματα σε νέους. Η Λειψία την εποχή εκείνη ήταν μεγάλο κέντρο σπουδών και ο Παμπλέκης αφοσιώθηκε στη μελέτη της φιλοσοφίας και τη σπουδή.

Η διένεξή του με την εκκλησία και ο θάνατος του
Ο Χριστόδουλος εντάσσεται στη δεύτερη γενιά των εκπροσώπων του Ελληνικού Διαφωτισμού μαζί με τον Ιώσηπο Μοισιόδαπα και το Δημήτριο Καταρτζή και ήταν ο μοναδικός συστηματικός φιλόσοφος του 18ου αιώνα.   Η επίσημη εκκλησία στράφηκε τότε ενάντια σε κάθε κίνημα του διαφωτισμού και στους εκπροσώπους του.
Ο Χριστόδουλος ήταν ο πρώτος από τους Έλληνες που δέχτηκε τις επιθέσεις της Εκκλησίας από την εποχή του Ανθρακίτη, γιατί εξέφρασε κάποιες πολύ προοδευτικές απόψεις για την εποχή του.
Όμως ο Παμπλέκης δεν ήταν άθεος, αλλά θεϊστής και επηρεασμένος άμεσα από τον Καρτέσιο, το Λάιμπιντς και το Λόκ ή το Βόλφ και κανείς από αυτούς τους φιλοσόφους δεν ήταν άθεος.

Ο σκοπός του Χριστόδουλου, όπως και του Διαφωτισμού, δεν ήταν η κατάλυση της Εκκλησίας, αλλά η επαναφορά της στην αξιοπρέπεια με την αναβίωση του αυθεντικού νοήματος του χριστιανισμού.
Εκεί εντάσσεται και η πολεμική του ενάντια σε μια μερίδα του κλήρου.

Το 1781 στο έργο του Αληθής Πολιτική γράφει για τη Χριστιανική θρησκεία: «Η εδική μας θρησκεία είναι σεβάσμιος για την αρχαιότητά της, καθαρά για τα ήθη της, υψηλή δια τα μυστήριά της και θεία δια την ιδίαν αυτής αρχή».      Και συνεχίζει παρακάτω:
«ώστε όπου ποιόν άλλο είναι ασφαλέστερον εις ημάς, ωσάν το να υποτασσώμεθα εις τους νόμους ενός Θεού, ο οποίος ύστερα αφ' ου εθεμελίωσε την αυτού εκκλησία μεταξύ εις τοσαύτα γένη εναντίον πασών των δυνάμεων της γης, υπεχρέωσεν όχι μόνος ταύτας τα ιδίας, αλλά και την αυτών υπερηφάνειαν και τα αυτών προλήψεις, να τον γνωρίσωσι δια ποιητήν τους, και να απονέμωσι την προσκύνησιν και την λατρείαν, η οποία πρέπει εις αυτόν… και άλλον πλέον δικαιότερον δυνάμεθα ημείς να κατορθώνωμεν; ώστιν τα να ενηγκαλισθώμεν μίαν στέρεαν διαδασκαλίαν δια τα τοσαύτα θαύματα, θεμελιωμένων με την ομολογία τοσούτων μαρτύρων… υπερασπιζομένην από μεγάλα και λαμπρά υποκείμενα, τοσούτον δια την καθαρότητα των ηθών τους, όσον κι δια την καθαρότητα του πνεύματος αυτών και την υψηλήν και βαθείαν αυτών μάθησιν; έξω από την πίστην πρέπει να έχωμεν προς τούτοις την αγάπην και τον φόβον του Θεού».

Το 1781, λοιπόν, με τα γραπτά του εξέφραζε τη βαθιά πίστη του στο Θεό και το σεβασμό του στη Χριστιανική πίστη και τους μάρτυρές της.
Διαλαλεί τη θρησκευτικότητά και την πίστη του και, ότι από αυτή εξαρτάται η ευτυχία του ανθρώπου: «η ιδία ημών ευτυχία δεν κρέμαται από άλλο, παρά από την ημητέραν πίστιν».
Μόνο με την πίστη μπορεί ο άνθρωπος να γίνει αγαθός, γράφει παρακάτω.
Ο Θεός είναι μέγας ευεργέτης της ανθρωπότητας, γιατί με το μαρτύριο του μονογενή Υιού του μας εξαγόρασε από τη «δουλεία του εχθρού».
Ο Δημήτριος Γοβδελάς εξέδωσε το 1793 ένα υβριστικό κείμενο, κυρίως εναντίον της προφορικής φιλοσοφίας του Παμπλέκη. Το βιβλίο αυτό στάθηκε η αφορμή για την εκρηκτική απάντηση του φιλοσόφου με το βιβλίο του Περί θεοκρατίας το 1793.
Στο βιβλίο του αυτό ο Παμπλέκης αμφισβητεί την εμπλοκή της Εκκλησίας στις κοσμικές υποθέσεις και στρέφεται ενάντια στις καταχρήσεις, στις υπερβολές και στις υπερβάσεις του κλήρου.
Φτάνει ακόμα και στην άρνηση της ίδιας της χριστιανικής πίστης, όπως όμως αυτή προβάλλεται από το ιερατείο. Όμως ο Παμπλέκης δεν πρόλαβε να δει αυτό το βιβλίο του τυπωμένο.
Πέθανε πριν προλάβει να ολοκληρωθεί η έκδοση του.
Ο φτωχός Χριστόδουλος είχε αφήσει την τελευταία του πνοή από άγνωστη αιτία, στο νοσοκομείο της Λειψίας στις αρχές Αύγουστο του 1793 σε ηλικία 60 ετών.
Η κηδεία του έγινε στις 4 Αυγούστου από τον ορθόδοξο ναό της πόλης.

Όταν κυκλοφόρησε το Περί θεοκρατίας από τους μαθητές και υποστηρικτές του Παμπλέκη, η επίσημη εκκλησία δε μπορούσε να αφήσει ατιμώρητη τέτοια συμπεριφορά και ειδικά ενός κληρικού.
Δυο μήνες μετά την Απάντηση του Χριστόδουλου έγινε ο συνοδικός αφορισμός του, έστω και αν ο Παμπλέκης δε ζούσε πια. 
Ο αφορισμός στρέφεται και εναντίον όλων των υποστηρικτών του, τους αναγνώστες των βιβλίων του και εναντίον αυτών που διαδίδουν τις απόψεις του. Ο πατριάρχης χαρακτηρίζει το βιβλίο βλάσφημο και ασεβές και στρέφεται γενικότερα και κατά του Διαφωτισμού. 
Το κείμενο του αφορισμού διαβάστηκε σε όλες τις ορθόδοξες εκκλησίες και κατέληγε με τη φράση: «Χριστόδουλον εκείνον φαμέν τον ετερόφθαλμον, τον κακή τύχη Ρουμελιώτη».
Η αντίδραση της Εκκλησίας έκανε όλους τους μαθητές και τους υποστηρικτές του Χριστόδουλου να σιωπήσουν, σ’ αυτό βοήθησε βέβαια και ο γρήγορος θάνατός του.
Το έργο του καλύπτεται από μια περίεργη σιωπή, σε εποχή μάλιστα που θα περίμενε κανείς να βρίσκεται στο επίκεντρο της προσοχής.
Όμως ο Ελληνισμός τώρα, περισσότερο ίσως από ποτέ, είχε μεγαλύτερη ανάγκη την αγάπη, την ομόνοια και τη συνεργασία ανάμεσα στην επίσημη Εκκλησία και στους πνευματικούς ανθρώπους του, ώστε να επιτύχει τη λύτρωση του γένους.

Η διατύπωση ακραίων θέσεων, όπως αυτές του Παμπλέκη, δεν ήταν κάτι μοναδικό την εποχή αυτή. Πολλές φορές στο παρελθόν ορισμένοι καλόγεροι του Αγίου Όρους έγραψαν κείμενα περισσότερο υβριστικά από την Απάντηση του Χριστόδουλου και δεν υπήρξε ανάλογη αντίδραση.
Τώρα όμως, η αθεΐα που προωθούνταν από μερίδα λογίων της Δύσεως και η προσπάθεια των Γάλλων να επιβάλλουν τη θρησκεία της θεοπιστίας και άλλες υλιστικές θεωρήσεις στα Επτάνησα, έκανε την επίσημη Εκκλησία να αντιδράσει και βρήκε πρόσφορο το πρόσωπο του Παμπλέκη.
Την αντίδραση αυτή τη θεώρησε επιτακτική και αναγκαία, γιατί ο κίνδυνος ήταν ορατός. Στη Κέρκυρα μάλιστα οι Γάλλοι βεβήλωσαν το σκήνωμα του Αγίου Σπυρίδωνα.
Ο Χριστόδουλος όμως, ποτέ δεν ήταν άθεος, ποτέ δεν αμφισβήτησε την ύπαρξη του θεού, ούτε τη νομιμότητα της Εκκλησίας. Αμφισβητεί όμως την εμπλοκή της στις κοσμικές υποθέσεις και στρέφεται ενάντια στις καταχρήσεις, στις υπερβολές και στις υπερβάσεις του κλήρου. Το σημαντικό στο έργο του, είναι το ότι βεβαιώνει την ύπαρξη μέσα στον Ελληνικό πνευματικό χώρο ενός στοχασμού απαλλαγμένου τελείως από την παραδοσιακή θρησκευτική διδασκαλία.
Εκτός του υλιστικού και αθεϊστικού κινδύνου, η Εκκλησία περνούσε και μία περίοδο κρίσης αξιών, που έκανε πιο επιτακτική και αναγκαία την αντίδρασή της ενάντια σε κάθε αμφισβήτησή της, απ’ όπου και αν προέρχονταν.
Όμως οι αισχρές της συναλλαγές, η τυραννική εξουσία, τα οφίκια και όλη αυτή η υποκρισία γύρω από τα ιερά και τα όσια ενός τυραννισμένου λαού οδήγησαν τη δεδομένη στιγμή τον Παμπλέκη σε κάποιες ακραίες θέσεις.
Όμως, όπως γράφει ο Σάθας στη Νεοελληνική Φιλολογία, την εποχή αυτή: «η εκκλησία παρ’ όλη της ελεεινήν της κατάστασιν δεν έπαυσεν ου μόνον τους εν Ελλάδι φιλελεύθερους, αλλά και αυτούς τους εν Ευρώπη φιλοσόφους επιτηρούσα».
Παρακάτω στη Νεοελληνική Φιλολογία ο Σάθας αποκαλεί τον Παμπλέκη «Επίσημον του ημετέρου έθνος λόγιον», τον οποίον ο Γοβδελάς διέσυρε βάναυσα με ύβρεις, ενώ θεωρεί ο Σάθας, ότι ο Παμπλέκης ποτίστηκε από την επιπόλαια δημοκρατική φιλοσοφία και παρέκκλινε σε άτοπες φιλοσοφικές δοξασίες. Ακόμα και άκρατο ενθουσιασμό του καταλογίζει και κλείνοντας τον αναφέρει ως έναν λόγιο ισάξιο με τους άλλους λόγιους της εποχής του με ευρυμάθεια και ελληνική παιδεία, «ουδενός των τότε ύστερος κατά την ευρυμάθειαν, και την ελληνικήν ιδιώς παίδευσιν».

Ο ίδιος ο Χριστόδουλος γράφει στο Περί Θεοκρατίας, ότι ήταν μονόφθαλμος, γιατί έχασε το ένα του μάτι μικρός από ευλογιά. Για την αναπηρία του αυτή χλευάστηκε από τους εχθρούς του, οι οποίοι έλεγαν, ότι γεννήθηκε με ένα μάτι και ότι το επώνυμο Παμπλέκης προέρχεται από το μπλέκω, αυτός, δηλαδή, που ανακατεύει, μπλέκει τα πάντα. Ο Ζαβίρας γράφει, ότι ο Παμπλέκης έγινε «δε περίφημος μάλλον δια την ασεβειάν του ή δια την ευσεβειά του».
Μετά το θάνατό του οι μαθητές του ανέγειραν σε κήπο της Λειψίας μνημείο προς τιμή του με την επιγραφή: «Ενταύθα κείται ο φιλοσοφική σπουδή και τη των όντων θεωρία των εαυτού βίου αφοσιώσας λογιώτατος Χριστόδουλος Ευσταθίου ο εξ Ακαρνανίας, γεννηθείς μεν τω έτει 1733 θανών δε 1793 Αυγούστου 15».
Ο τάφος του ήταν σε μια πλατεία του δάσους του Ρόζενταλ έξω από την Λειψία. «Ο κατατρεγμός του πρωτομάρτυρα αυτού της ελεύθερης σκέψης» ξαναρχίζει το 1798 και κρατάει ως το 1880 με την έκδοση του Εξωστρακισμού.

Οι φιλοσοφικές του απόψεις
Το κύριο φιλοσοφικό έργο του Παμπλέκη είναι το Περί φιλοσόφου, φιλοσοφίας, φυσικών, μεταφυσικών, πνευματικών και θείων αρχών. 
Ωςφιλόσοφος ο Παμπλέκης δέχεται την ενότητα του κόσμου να εναντιώνεται στο μύθο.
Καταδικάζει την αυθεντία και τη δεισιδαιμονία και κηρύσσει την πίστη του στον ορθό λόγο και την ελευθερία του πνεύματος.
Απορρίπτει τον πανθεϊσμό του Spinoza και την αθεΐα του Holbach.
Ο χαρακτηρισμός του, ως οπαδός του Spinoza, ήταν μια πρόχειρη ετικέτα που του κόλλησαν οι διώκτες του, για να στηρίξουν τον λυσσαλέο πόλεμό τους.
Με το έργο Περί φιλοσόφου,… ο Παμπλέκης κάνει στροφή προς τη Σωκρατική αυτογνωσία και αυτό ήταν που προκάλεσε την αντίδραση των εχθρών του, δίδοντάς τους και το πρόσχημα να ξεκαθαρίσουν μαζί του τους λογαριασμούς τους. Για να στηρίξει τις θέσεις του ο Παμπλέκης χρησιμοποιεί και ιστορικές αναδρομές και συνάμα αποκαλύπτει τη δική του αντίληψη. Θεωρεί μεγάλο κακό το χωρισμό της θεωρίας από την πράξη, ο χωρισμός αυτός, κατά το φιλόσοφο, γέννησε πλήθος ανώφελων συζητήσεων.
Για τη φιλοσοφία υποστηρίζει, ότι αυτή αξίζει μονάχα όταν χρησιμοποιεί σωστά τις γνώσεις στην πράξη και ο τίτλος του φιλοσόφου δόθηκε εσφαλμένα, είτε σε στοχαστές που δίδασκαν την τυφλή αιτιοκρατία, είτε σε θεολόγους μάγους.
Ο Παμπλέκης επιθυμεί να διαχωρίσει τη φιλοσοφία από την αθεΐα, αφού αυτή αφαιρεί από τη φιλοσοφία την ηθική στην πρακτική της ουσία και για αυτό καταδικάζει τα αυστηρά ήθη του Μεσαίωνα, καυτηριάζει τους σχολαστικούς και εκφράζει την απορία του, για το πως τόλμησαν να αυτοαποκληθούν φιλόσοφοι άνθρωποι με τέτοιο αντιφιλοσοφικό χαρακτήρα.

Κατά τον Παμπλέκη η έννοια της ορθής φιλοσοφίας έρχεται σε αντιδιαστολή με το σκοταδισμό του νου, τη φαντασία, τα πάθη και τη δεισιδαιμονία της θεολογικής σκέψης, η οποία παραμένει δέσμια των κατώτερων ψυχικών δυνάμεων.  Η ορθή φιλοσοφία κατευθύνεται από τις ανώτερες, τις έλλογες δυνάμεις.
Ο Παμπλέκης δέχεται το χωρισμό του πνεύματος από το σώμα. Το πνεύμα το ορίζει ως ουσία ιερή και ευεργετική για το νου και αθάνατη και όποιος θεωρεί τη ψυχή θνητή, πρέπει να νομίζει το Θεό άδικο ή να δέχεται, ότι η αθλιότητα και η κακοδαιμονία του ανθρώπου μπορεί να βρει τη γιατρειά της πάνω σε αυτόν εδώ τον κόσμο.
Η οντολογική κατοχύρωση του πνεύματος αποδεικνύει την ύπαρξη του Θεού ως υπέρτατο πνεύμα και δέχεται την ιδέα του Θεού ως έμφυτη στον άνθρωπο. Η ύπαρξη του Θεού είναι βέβαια, και υπάρχουν για αυτό ηθικές, κοσμολογικές και μεταφυσικές αποδείξεις.
Ο Παμπλέκης δέχεται δύο είδη θεότητας: την υπερφυσική, που έχει ως πηγή μόνο τη Θεία Αποκάλυψη και τη φυσική, τη γνώση της οποίας αποκτούμαι με τα φυσικά φώτα του νου μας και παράλληλα την καλλιεργούμε με την επιστήμη. Η Θεία Αποκάλυψη εμφανίστηκε πριν από τη φιλοσοφία, οι ιδέες της όμως μπορούν να επιβεβαιωθούν και με το λόγο, ο οποίος είναι αυτάρκης και αυτόνομος. Η αυτονομία του είναι το βασικό γνώρισμα του.
Ο Παμπλέκης, λοιπόν, απέχει πολύ από την αισθησιοκρατία και ζητάει να στηρίξει τη Θεία Αποκάλυψη με το φιλοσοφικό λόγο. Δε δέχεται την εκκλησιαστική, τουλάχιστον, εκδοχή της θρησκείας και καταδίκασε τις απόψεις του Πυρρωνισμού ως διαλυτικές για την κοινωνική ζωή.
Ο Ακαρνάνας φιλόσοφος προσεγγίζει, με ένα δικό του απλοποιημένο τρόπο, την εκδοχή του πανθεϊστικού δεϊσμού. Ένα δεϊσμό που δέχεται το Θεό ως αρχιτέκτονα, όχι όμως κυβερνήτη του κόσμου και έναν πανθεϊσμό που ταυτίζει Θεό και Κόσμο. 
Την Εκκλησία τη θεωρεί ανθρώπινο κατασκεύασμα και όχι δημιούργημα του Θεού. 
Ένα κατασκεύασμα που έγινε για να βασιλεύουν οι άγιοι και να γίνονται βασιλείς βασιλέων. 
Βασιλείς θεάνθρωποι και μόνο αυτοί να κάθονται στο θρόνο του Θεού.
Η στάση του Παμπλέκη απέναντι στην καρτεσιανή φιλοσοφία είναι περίπλοκη.
Αν και στο χώρο της φυσικής δέχεται τις θέσεις του Newton, όμως πρόσκειται με συμπάθεια στην καρτεσιανή δυαρχία, την οποία δυαρχία επικαλείται στην πάλη του εναντίον του υλισμού.
Συνοψίζει θέσεις παρμένες από το Newton, για το πλήρες και το κενό, την ύλη και την έκταση και δέχεται τους βασικούς του νόμους (αρχή της αδράνειας, ισότητα δράσης και αντίδρασης κ.α.).
Ορίζει τα φυσικά σώματα ως εκτατές, διαιρετές και αδρανείς ουσίες με μόνιμη και θεμελιώδη ιδιότητα την ακινησία. Την κίνηση την ορίζει με βάση την αποδοχή του κενού, δηλαδή, σε αναφορά με τη θέση των σωμάτων στο διάστημα και όχι σε σχέση με τα άλλα σώματα. Πρώτη αιτία της κίνησης θεωρεί το Θεό. Όμως, κάθε πραγματική τοπική κίνηση, δεν προξενείται άμεσα από τη Θεία βούληση.

Ο Χριστόδουλος στο Περί Φιλοσόφου αρχίζει με την υπεράσπιση των απόψεων του Διαφωτισμού εξαίρωντας το Βολταίρο και το Ρουσσώ και κατηγορεί αυτούς που κατακρίνουν τα συγγράμματά τους, ενώ δεν αξιώθηκαν ούτε να τα διαβάσουν και ότι τους πολεμούν μόνο από άγνοια. 
Στη συνέχεια κάνει μία βίαιη και αθυρόστομη κριτική στον ορθόδοξο κλήρο και φτάνει μέχρι την συνολική και κατηγορηματική απόρριψη των βασικών δογμάτων της χριστιανικής θρησκείας.
Όμως, στο τέλος φτάνει στην παραδοχή του Θεού ως άπειρης ουσίας, θεωρώντας την ύπαρξή του αναγκαία.
Πολλές μελέτες και άρθρα έχουν γραφτεί γύρω από το έργο του Χριστόδουλου από λόγιους, φιλοσόφους και φιλολόγους τη μετέπειτα εποχή. Από τους σύγχρονους φιλοσόφους χαρακτηρίζεται ως μια σημαντική πνευματική προσωπικότητα της προεπαναστατικής περιόδου.
Τα τελευταία χρόνια βγαίνει το έργο του από το σκοτάδι και διερευνάται. Τα γνωστά έργα του είναι τρία. Είναι πιθανόν ο Παμπλέκης να έχει γράψει και άλλα έργα τα οποία ίσως δε διασώθηκαν ή δεν ταυτοποιήθηκαν.   Η συστηματική μελέτη του έργου του θα διαφωτίσει πλήρως το έργο και την «αινιγματική» μορφή του Ακαρνάνα φιλοσόφου.

Τα έργα του
1) Αληθής Πολιτική. Βενετία, 1781. Το έργο αυτό είναι μια διασκευή ενός γαλλικού έργου που τότε κυκλοφόρησε ανώνυμα και αποδίδεται στο Nicolos Remond. Το βιβλίο αρχίζει με τις αρχές και τους κανόνες της ευγενικής διακυβέρνησης που μας τους διδάσκουν ο νόμος της φύσεως και της ηθικής και τους εφαρμόζει η καθόλου πολιτική. Η πολιτική διδάσκει τον άνθρωπο πως να φτάσει στο επιθυμητό τέλος, την ευδαιμονία, δίνοντάς του τις αρχές και τους κανόνες που μπορεί να διαχειρίζεται για αυτό το σκοπό.
2) Περί φιλοσόφου, φιλοσοφίας, φυσικών, μεταφυσικών, πνευματικών και θείων αρχών. Βιέννη, 1786. Είναι το κύριο φιλοσοφικό του έργο, το οποίο όμως, δε μεταφέρει τις απόψεις συντηρητικών δυτικών φιλοσόφων, αλλά τις απόψεις των Γάλλων εγκυκλοπαιδιστών (Voltaire, Diderot, D’Holbach κ.α.) και δεν πρόκειται για «συλλογιμαίο έργο, αλλά για φιλοσοφική σύνθεση με ενιαία γραμμή». Ο Χριστόδουλος υιοθετεί τις θέσεις των Διαφωτιστών ενάντια στην αρχαιολατρεία και τον Αριστοτελισμό και παρουσιάζει τις θέσεις των νεωτέρων φιλοσόφων (Bacon, Descartes, Spinoza, Locke, Leibniz, Berkeley κ.α.). Το βιβλίο εκδόθηκε στη Βιέννη το 1786.
3) Απάντησις, Ανωνύμου προς τους άφρονας αυτού κατηγόρους επ’ ονομασθείσα περί θεοκρατίας, ότι άπας ο λόγος περί ταύτην στρεύει αρετής ου κατισχύσει ποτέ κακία. Λειψία, 1793.
Το βιβλίο αυτό ήταν η Απάντηση του Παμπλέκη, στην Ακολουθία του Διονύσιου Πλαταμώνος, όμως ο φιλόσοφος δεν πρόλαβε να δει το βιβλίο αυτό τυπωμένο. Πέθανε λίγες μέρες πριν ολοκληρωθεί η εκτύπωση. Η διαμάχη γύρω από το πρόσωπό του συνεχίστηκε και έφτασε έτσι στον συνοδικό αφορισμό του από τον Πατριάρχη Κωνσταντινουπόλεως Νεόφυτο Ζ΄ το Νοέμβριο του 1793.
Από το βιβλίο αυτό του Παμπλέκη δεν έχει σωθεί κανένα αντίτυπο. 
Το κείμενο μας είναι γνωστό γιατί περιέχεται στη δεύτερη έκδοση της Ακολουθίας του Διονυσίου.

Βιβλιογραφία
Αινιάν Γεωργίος. Συλλογή ανεκδότων συγγραμμάτων του Ευγενίου του Βουλγάρεως. Αθήνα,1838.
¶μαντος Κωνσταντίνος. Ιστορία Βυζαντινού κράτους. Αθήνα, 1939.
Ανωνύμου του Έλληνος: Ελληνική Νομαρχία. Επιμ., σχολ. Γ. Βαλέτα. Αθήνα, 1957.
Αραβαντινός Παναγιώτης. Βιογραφική συλλογή λόγιων της Τουρκοκρατίας Αθήνα, 1879.
Γεδεών Μανουήλ. Η πνευματική κίνηση του Γένους κατά τους ΙΗ΄ και ΙΘ΄ αι. Αθήνα. 1889.
Γεδεών Μανουήλ. Κανονικαί διατάξεις Πατριαρχών Κωνσταντινουπόλεως. Κωνστ/πολη, 1888.
Δημαράς Κ. Θ. Νεοελληνικός Διαφωτισμός. Αθήνα, 1989.
Ηλίου Φίλιππος. Η σιωπή για τον Χριστόδουλο Παμπλέκη. περ. Ιστορικά. Τευχ.4, (Δεκέμβριος 1985).
Κισσάβου Μαρία. Χριστόδουλος Ευσταθίου Ακαρνάν. Αρχεία Εταιρείας Αιτωλοακαρνανικών Σπουδών 1 (1958).
Κιτρομηλίδης Πασχάλης. Νεοελληνικός Διαφωτισμός Αθήνα, 1996.
Κονδύλης Παναγιώτης. Νεοελληνικός Διαφωτισμός. Αθήνα, 1988.
Κούμας Μ. Ιστορία των ανθρωπίνων πράξεων. Αθήνα, 1967.
Κουρνούτος Γεώργιος. Λόγιοι της Τουρκοκρατίας. Αθήνα, 1955.
Κωστακιώτης Λάμπρος. Χριστόδουλος Ευσταθίου, ο αφορισμένος φιλόσοφος. π. Σκουφάς. τ. Ε΄ (1975).
Λαδάς Γ., Χατζηδήμος Α. Ελληνική βιβλιογραφία των ετών 1791-1795. Αθήνα, 1970.
Νούτσος Χ. Π. Ο Χριστόδουλος εξ Ακαρνανίας. περ. Ερανιστής. τομ. 17 (1981).
Παπατρέχας Γερ. Ηρ. Χριστόδουλος Παμπλέκης Ακαρνάν: ο από Μπαμπίνης Ξηρομέρου. Αγρίνιο, 1997.
Σαρδέλης Κώστας. Η καταγωγή του Χριστόδουλου εξ Ακαρνανίας. περ. Νέα Εστία. τ. 109 (1981).
Legrand Emile. Bibliographie Hellenique. Paris, 1928.

Γεώργιος Σπ. Μπαρμπαρούσης
Περιοδικό «τα Αιτωλικά» τομ. 9ος (Σεπτ.-Δεκ. 2007)
Έκδοση της Αιτωλικής Πολιτιστικής Εταιρείας

Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΙΜΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 2o ΑΙΩΝΑ

Δημήτρης Σαραντάκος
Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΙΜΟΥ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΥ
ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΔΕΥΤΕΡΟΝ ΑΙΩΝΑ
Ο πρώιμος Χριστιανισμός γεννήθηκε στα Ιεροσόλυμα μετά την σταύρωση του του Ιησού του Ναζωραίου, από μιαν ομάδα μαθητών, τους Αποστόλους (1). Η συνάθροιση (=εκκλησία) των πρώτων πιστών πίστευε ότι ο Ιησούς ήταν ο αναμενόμενος Χριστός (=Μεσσίας) που σταυρώθηκε για να σώσει τους ανθρώπους, αναστήθηκε από τον τάφο του και πως σύντομα, επί των ημερών τους(2), θα επανεμφανιζόταν και θα τους οδηγούσε μαζί του στη βασιλεία του Θεού. Μολονότι οι αντιλήψεις τους αυτές αποτελούσαν για τους Ιουδαίους σκάνδαλο(3), εκείνοι δεν θεωρούσαν ότι ήταν αποστάτες του Ιουδαϊσμού αλλά ότι αντιθέτως εκπροσωπούσαν την αυθεντικότερη μορφή του το δε κήρυγμα του Ιησού συμπλήρωνε και συνέχιζε τη διδασκαλία του Νόμου.
Το παράδοξο είναι ότι, ενώ ο Ιησούς ο Ναζωραίος απέφευγε χαρακτηριστικά όχι μόνο να κηρύττει αλλά και να μπαίνει μέσα σε πόλεις (εκτός από τα Ιεροσόλυμα), οι πρώτες εκκλησίες των πιστών του κατά τον 1ον αιώνα συγκροτήθηκαν αποκλειστικά σε πόλεις: στα Ιεροσόλυμα, τη Σαμάρεια, την Ιόππη και ορισμένες άλλες πόλεις της Παλαιστίνης, στη Δαμασκό και την Αντιόχεια της Συρίας, στη Ρώμη και, μετά τα ταξίδια του Παύλου, σε πολλές πόλεις της Ασίας(4), στους Φιλίππους, τη Θεσσαλονίκη και τη Βέρροια της Μακεδονίας και στην Κόρινθο της Αχαϊας.
Η διάδοση της νέας πίστης έξω από την Παλαιστίνη αποτέλεσε αποφασιστικό βήμα για την διαφοροποίηση της από τον Ιουδαϊσμό. Οι νέες εκκλησίες συγκροτήθηκαν εν μέρει από εξελληνισμένους Ιουδαίους, εν μέρει από Εθνικούς "σεβόμενους", δηλαδή προσήλυτους ή επηρεαζόμενους από τον Ιουδαϊσμό και εν μέρει από ακραιφνείς Εθνικούς και η αναλογία των τελευταίων αυτών συνεχώς μεγάλωνε.
Μετά τον ιουδαϊκό πόλεμο και την καταστροφή των Ιεροσολύμων και του Ναού, η ακτινοβολία των παλαιστινιακών εκκλησιών περιορίστηκε δραματικά(5) και το προβάδισμα πέρασε στις εκτός της Παλαιστίνης εκκλησίες, κυρίως της Αντιόχειας, της Ρώμης και της Εφέσου, που ήταν αποκλειστικά ελληνόφωνες και στις οποίες πλειοψηφούσαν οι εξ Εθνικών προερχόμενοι οπαδοί του Ιησού, που ονομάζονται πλέον Χριστιανοί. Μετά τον ιουδαϊκό πόλεμο επίσης, εμφανίζονται στην παλαιστινιακή ύπαιθρο αραμαιόφωνες αδελφότητες Ναζωραίων, κατά κανόνα φτωχών, που γι' αυτόν ακριβώς τον λόγο ονομάστηκαν εβιωναίοι(6). Με τους εβιωναίους ο Χριστιανισμός επανέρχεται στην ύπαιθρο, αλλά το φαινόμενο είναι πρόσκαιρο και αποτελεί εξαίρεση του κανόνα, που θέλει τον Χριστιανισμό, ως το τέλος του 4ου αιώνα τουλάχιστον, "θρησκεία των πόλεων".
Στο τέλος του 1ου αιώνα ο πρώιμος Χριστιανισμός εξακολουθούσε να είναι ακόμη αδιαμόρφωτος. Συνυπήρχαν σ΄αυτόν αφ΄ενός μεν η ιουδαϊκή εσχατολογία, η προσδοκία του Κριτή και Λυτρωτή Χριστού, που θα ερχόταν από τους ουρανούς σε Δευτέρα Παρουσία, η οποία θα συνοδευόταν με ανάσταση νεκρών και τελική κρίση, αφ΄ετέρου δε η ελληνιστική πνευματολογία και έκσταση, η αντίληψη του Ιησού Χριστού όχι ως Μεσσία αλλά ως μυστηριακής θεότητας, ως πάσχοντος θεού, ο οποίος με το θάνατο και την ανάστασή του λύτρωσε τους ανθρώπους. Ακόμη στον αδιαμόρφωτο πρώιμο Χριστιανισμό συναντούμε και γνωστικές ιδέες, όπως η εκ του Θεού εκπορευομένη Σοφία, ο ρόλος του Σατανά ως θεού του κόσμου τούτου(7) και η φθορά και ματαιότητα της Δημιουργίας(8).
Η σημασία του 2ου αιώνα έγκειται ακριβώς στο γεγονός ότι κατά τη διάρκειά του η νέα πίστη συστηματοποιήθηκε, αποχωρίστηκε οριστικά και τελεσίδικα από τον Ιουδαϊσμό, απέκτησε οργανωτική δομή και ιερατείο, καθώς και ιερά κείμενα γενικής, κατά το πλείστον, αποδοχής. Ταυτόχρονα οι διαφορετικές απόψεις, που εκφράζονταν μέσα στους κόλπους των εκκλησιών, και οι οποίες κατά τον 1ον αιώνα αποτελούσαν σύνηθες φαινόμενο, από τα μέσα του 2ου αιώνα περίπου παύουν να γίνονται ανεκτές και στιγματίζονται ως αιρετικές.
Όσον αφορά τα ιερά κείμενα της νέας πίστης, οι ερευνητές συμφωνούν ότι στις εκκλησίες του 1ου αιώνα, τα μόνα βιβλία που εθεωρούντο ιερά ήταν οι Γραφές, δηλαδή τα βιβλία που σήμερα αποτελούν την Παλαιά Διαθήκη. Υπήρχαν βεβαίως οι συλλογές των Λογίων του Ιησού, κυκλοφορούσαν Επιστολές του Παύλου καθώς και κάποιες Αποκαλύψεις. Από τα βιβλία αυτά μαθαίνουμε για το τι συνέβη μετά τη σταύρωση του Ιησού και τι περίπου εκείνος δίδαξε. Για τα όσα όμως συνέβησαν στους οπαδούς της καινούργιας πίστης μετά το θάνατο του Αποστόλου των Εθνών καθώς και για την ιδεολογία των πρώτων εκκλησιών τους, οι πληροφορίες που έχουμε από πηγές της εποχής εκείνης είναι ελάχιστες.
Μεταξύ των κειμένων που πρέπει να έχουν γραφεί πριν από την καταστροφή των Ιεροσολύμων, (πρώτη ομάδα των αποδιδομένων στον Παύλο Επιστολών, ενδεχομένως η αρχική μορφή της Αποκάλυψης του Ιωάννη, συλλογές με τα Λόγια του Ιησού κ. ά.) και εκείνων που πρέπει να γράφηκαν μετά την καταστολή της επανάστασης του Μπαρ Κοχεβά, (ο Διάλογος και οι Απολογίες του Ιουστίνου, η οριστική μορφή των Ευαγγελίων και των Πράξεων, οι υπόλοιπες Επιστολές που αποδίδονται στον Παύλο, ο Ποιμένας του Ερμά, οι Πράξεις του Πέτρου και του Παύλου κ. ά.) μεσολαβεί ουσιαστικά φιλολογικό κενό, που εν μέρει μόνο καλύπτουν η τελική μορφή της Αποκάλυψης του Ιωάννη, οι Επιστολές του Κλήμεντα Ρώμης, η Διδαχή των Δώδεκα Αποστόλων, η λεγόμενη Επιστολή του Βαρνάβα, οι Επιστολές του Ιγνατίου Αντιοχείας και η Επιστολή του Πολυκάρπου Σμύρνης προς Φιλιππησίους.
Στην πραγματικότητα δεν ξέρουμε ούτε κατά προσέγγιση τι ακριβώς συνέβη στις εκκλησίες των Χριστιανών κατά το μεγαλύτερο μέρος του 2ου αιώνα(9), κατά το οποίο ήταν σα να βρίσκονταν μέσα σε ένα τούνελ(10) και μόνο από τη μελέτη και τη σύγκριση των κειμένων που προαναφέρω μπορούμε να εικάσουμε ορισμένα πράγματα σχετικώς με την κατάσταση των εκκλησιών κατά την εποχή εκείνη.
Είναι πάντως προφανές ότι τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετώπιζαν οι εκκλησίες κατά το πρώτο ήμισυ του 2ου αιώνα δεν τα προκαλούσαν εξωτερικές πιέσεις (κρατικές διώξεις ή εχθρότητα των Εθνικών) αλλά εσωτερικές διαμάχες και αντιπαραθέσεις, οι κυριότερες από τις οποίες αφορούσαν: α) τη σχέση Χριστιανισμού - Ιουδαϊσμού, β) την αντιμετώπιση των Γνωστικών και γ) την αντιπαράθεση των λεγόμενων προφητών προς το διαμορφούμενο χριστιανικό ιερατείο.
Αναφορικά με το πρώτο πρόβλημα, των σχέσεων του Χριστιανισμού με τον Ιουδαϊσμό, αυτό είχε ήδη τεθεί από τον 1ο αιώνα, κυρίως από τον Παύλο. Οι ιουδαϊζοντες Χριστιανοί πίστευαν ότι αντιπροσώπευαν την καθαρότερη μορφή του Ιουδαϊσμού και ότι η διδασκαλία του Ιησού αποτελούσε συνέχεια και συμπλήρωση του Νόμου. Αντίθετα ο Παύλος και όσοι ακολούθησαν τις απόψεις του ήθελαν να απομακρυνθούν από τις ιουδαϊκές αντιλήψεις και αναπόφευκτα ήρθαν σε αντιπαράθεση με την εκκλησία των Ιεροσολύμων, όπου κυριαρχούσε το ιουδαϊζον πνεύμα. Ο Σίμων - Πέτρος ή Κηφάς, παλιός μαθητής του Ιωάννη του Βαπτιστή και εν συνεχεία του Ιησού, ήταν ο ηγέτης της ιουδαϊζουσας τάσης και μολονότι ήταν άνθρωπος σχετικά διαλλακτικός και πράος, θεωρούσε τον Παύλο ως τον υπ΄αριθμό ένα εχθρό της αληθινής θρησκείας(11), έπαψε όμως να υπάρχει ή τουλάχιστον να δρα στα Ιεροσόλυμα και την Αντιόχεια από πολύ νωρίς(12). Ο Ιάκωβος ο λεγόμενος Μικρός ή Αδελφόθεος, που τον διαδέχθηκε, άνθρωπος εμπαθής και αδιάλλακτος, που υπέβλεπε ήδη τον Πέτρο, ήρθε σε ανοιχτή σύγκρουση με τον Παύλο(13).
Τα κείμενα των αρχών του 2ου αιώνα αντικατοπτρίζουν τις αντιπαραθέσεις αυτές. Η Αποκάλυψη του Ιωάννη είναι σαφώς εχθρική προς τα παύλεια κηρύγματα ενώ οι επιστολές του Ιγνατίου έχουν γραφεί "υπό την σκιά του Παύλου"(14) και απηχούν τις απόψεις του, όπως και η λεγόμενη Επιστολή του Βαρνάβα(15) και η Επιστολή του Πολυκάρπου Σμύρνης προς Φιλιππησίους. Εξ άλλου η Α΄προς Κορινθίους Επιστολή του Κλήμη Ρώμης και η Διδαχή των Αποστόλων, προσπαθούν να συμβιβάσουν κατά κάποιον τρόπο τις δύο τάσεις και ενδεχομένως να αντιπροσώπευουν κάποια τρίτη ελληνιστική τάση μεταξύ των πρώτων πιστών, παράλληλη με τους ιουδαϊζοντες και τους οπαδούς του Παύλου(16).
Το δεύτερο κατά σειρά σπουδαιότητας πρόβλημα ήταν η αντιμετώπιση των απόψεων των Γνωστικών. Οι Γνωστικοί προϋπήρξαν του Χριστιανισμού και ο πρώτος Γνωστικός με τον όποίον ήρθαν σε επαφή και εν συνεχεία σε αντιπαράθεση οι Απόστολοι ήταν ο Σίμων, ο λεγόμενος Μάγος, στη Σαμάρεια, ο οποίος για μικρό διάστημα είχε γίνει μέλος της εκεί εκκλησίας(17). Μαθητής του ήταν ο Μένανδρος. Στις αρχές του 2ου αιώνα στην Αντιόχεια προπαγάνδιζαν τις απόψεις των Γνωστικών ο Σατουρνίλος, μαθητής του Μενάνδρου και κυρίως ο Βασιλείδης, ο οποίος αργότερα εγκαταστάθηκε στην Αίγυπτο, όπου έγραψε 24 βιβλία σχολιάζοντας τα πρώτα χριστιανικά κείμενα. Από τα βιβλία των Γνωστικών ελάχιστα έφτασαν ως εμάς. Μερικά από αυτά βρέθηκαν το 1945 στο Ναγκ Χαμμάντι (το αρχαίο Χηνοβόσκιο) της Αιγύπτου. Τα σπουδαιότερα γνωστικά κείμενα είναι η Πίστις Σοφία, τα Ευαγγέλια του Φιλίππου, των Αιγυπτίων και του Θωμά, το Απόκρυφο Ευαγγέλιο του Ιωάννη και άλλα, τα οποία μπορεί να θεωρηθούν περισσότερο γνωστικά παρά χριστιανικά κείμενα, γνωστικές όμως αντιλήψεις έχουν παρεισφρύσει και στο κατά Ιωάννην Ευαγγέλιο καθώς και στην προς Κολοσσαείς Επιστολή του Παύλου.
Οι Γνωστικοί θέλοντας να εξηγήσουν την αντίφαση που απασχολούσε (και απασχολεί) κάθε θρησκευόμενο άνθρωπο, πώς είναι δηλαδή δυνατόν ο πανάγαθος Θεός να ανέχεται να βασανίζονται τα πλάσματά του από το Κακό, κατέληξαν να πιστέψουν ότι πως υπάρχουν δύο θεοί: ο κακός θεός-δημιουργός, που έπλασε αυτόν τον κόσμο, τον κόσμο της ύλης και του σκότους και ο οποίος είναι υπεύθυνος για όλα τα κακά και τις δυστυχίες που δυναστεύουν τους ανθρώπους και ο υπέρτερος αγαθός θεός του φωτός, ο οποίος όμως είναι άγνωστος και απρόσιτος στους ανθρώπους, στους οποίους γίνεται γνωστός με τη βοήθεια απεσταλμένων του.
Εξ αιτίας της διδασκαλίας του Βασιλείδη, του Βαλεντίνου και του Καρποκράτη οι πρώτοι Χριστιανοί της Αιγύπτου ήταν επηρεασμένοι βαθειά από τον γνωστικισμό, σχεδόν ως το τέλος του 2ου αιώνα. Αλλά και στη Ρώμη η επίδραση του Γνωστικισμού στους πρώτους Χριστιανούς ήταν μεγάλη. Μετά τον Βαλεντίνο στη Ρώμη κήρυξε και μια μαθήτρια του Καρποκράτη, η Μαρκελλίνα και κατόπιν έφτασε εκεί ο Μαρκίων, πλούσιος χριστιανός και μάλιστα παιδί πρεσβυτέρου, ο οποίος όμως εκδιώχθηκε από την Εκκλησία του Πόντου γιατί παραβίασε τις εντολές της. Πήγε στη Ρώμη, όπου αφ’ ενός μεν προσπάθησε να συγκεντρώσει τα πρώτα χριστιανικά κείμενα σε μία κοινώς αποδεκτή συλλογή, δημιουργώντας τον πρώτο γνωστό Κανόνα, αφ’ ετέρου δε επεδίωξε να συγκεράσει τις γνωστικές με τις χριστιανικές αντιλήψεις. Ο Μαρκίων, όπως και οι λοιποί Γνωστικοί, απέρριπταν ολόκληρον τον Ιουδαϊσμό και τις Γραφές (Παλ. Διαθήκη) και απέκρουαν την αγαπητική σχέση του Θεού με τον κόσμο και την ιστορία(18).
Οι ηγέτες των χριστιανικών εκκλησιών κατάλαβαν από την αρχή ότι οι γνωστικές αντιλήψεις αντιπροσώπευαν για τη νέα πίστη μέγιστο κίνδυνο και ότι η απόρριψη του Ιουδαϊσμού και της Παλαιάς Διαθήκης θα στερούσε το Χριστιανισμό από το πιο στέρεο θεμέλιό του, ανοίγοντας το δρόμο στην ερμηνεία του όχι με βάση τις ιουδαϊκές απόψεις, τις οποίες δέχονταν ο Ιησούς και οι Απόστολοι, αλλά με υπόβαθρο τις ελληνιστικές παραδόσεις(19). Γιαυτόν ακριβώς το λόγο όλα τα χριστιανικά κείμενα των αρχών του 2ου αιώνα είναι απεριφράστως εχθρικά προς τους Γνωστικούς(20), ο δε Πολύκαρπος Σμύρνης σε μεγάλη ηλικία ταξίδεψε ως τη Ρώμη για να αντικρούσει τις απόψεις του Μαρκίωνα.
Το τρίτο πρόβλημα, η αντιπαράθεση προφητών και ιερατείου, δημιουργήθηκε από την προϊούσα χαλάρωση της αυστηρότητας των ηθών, η οποία χαρακτήριζε τη ζωή των πρώτων πιστών. Οι Απόστολοι και οι οπαδοί τους, που συγκρότησαν την πρώτη εκκλησία στα Ιεροσόλυμα, ήταν βέβαιοι πως η Δευτέρα Παρουσία του Κυρίου θα γινόταν επί των ημερών τους και θα τον υποδέχονταν οι ίδιοι(21). Το ενδεχόμενο αυτό γέμιζε τις ψυχές τους με κατάνυξη, προσδοκία αλλά και τρόμο και σε σημαντικό βαθμό συντελούσε στην διατήρηση των αυστηρών ηθών τους. Πολλές φορές οδηγούσε στην αφιέρωση των περιουσιών τους στην εκκλησία.
Καθώς οι δεκαετίες περνούσαν και η προοπτική της Δευτέρας Παρουσίας έδειχνε πως απομακρυνόταν διαρκώς προς το μέλλον, κάποιοι άρχισαν να αμφιβάλουν για την αξιοπιστία της υπόσχεσης αυτής, υπόσχεσης που την απέδιδαν στον ίδιο τον Ναζωραίο(22). Η αμφιβολία αυτή είχε πρωτοεκδηλωθεί στα μέσα του 1ου αιώνα, ενώ ζούσε ακόμα ο Παύλος, στη Θεσσαλονίκη, όταν άρχισαν να πεθαίνουν κάποια μέλη της εκκλησίας που είχε ιδρύσει εκεί, χωρίς φυσικά να δούνε τη Δευτέρα Παρουσία. Τότε οι πιστοί έγραψαν στον Παύλο ρωτώντας τον αν και οι αποθανόντες θα συμπεριληφθούν στους σωσμένους. Εκείνος θεώρησε το θέμα πολύ σοβαρό και του αφιέρωσε μεγάλο μέρος μιας επιστολής του(23). Κατά τα επόμενα πενήντα χρόνια άρχισε βαθμιαία να διαμορφώνεται η πεποίθηση ότι ο Χριστός δε θα επανεμφανιζόταν επί των ημερών τους αλλά όταν θα συμπληρωνόταν χιλιετία, ή όταν θα γίνονταν όλοι οι κάτοικοι του πλανήτη Χριστιανοί ή όταν θα έπαυαν να υπάρχουν Εβραίοι(24).
Η οριστική μετάθεση της Δευτέρας Παρουσίας του Χριστού στο απώτατο μέλλον, είχε σαν επακόλουθο τη χαλάρωση των ηθών των Χριστιανών και την επανεμφάνιση και σ΄αυτούς των αδυναμιών και των ελαττωμάτων των κοινών ανθρώπων(25). Πολλοί πρεσβύτεροι κατηγορούσαν τους πιστούς της εκκλησίας τους για φιλαργυρία, κακοπιστία, μέθη, μοιχεία και τις γυναίκες για φιλαρέσκεια και ελαφρότητα(26). Οι πλούσιοι Χριστιανοί πολύ συχνά δάνειζαν με τόκο και όλοι τους είχαν δούλους, τους οποίους ουδέποτε σκέφτηκαν να απελευθερώσουν, ακόμα και στις περιπτώσεις που οι δούλοι τους είχαν γίνει Χριστιανοί(27). Βέβαια παρόμοιες περιπτώσεις (να υπάρχουν χριστιανοί δούλοι) ήταν ελάχιστες εκείνη την εποχή(28). Σχεδόν δεν αναφέρονται προσηλυτισμοί δούλων εργαζομένων στα αγροκτήματα και στα ορυχεία, ενώ οικιακοί ή αστικοί δούλοι σε πολύ μικρό ποσοστό προσχώρησαν στη νέα πίστη. Γενικά οι δούλοι, όπως και τα κατώτερα στρώματα του αστικού πληθυσμού, ο όχλος που ζούσε με άρτον και θεάματα, καθώς και το σύνολο σχεδόν των αγροτών ήταν από την αρχή εχθρικοί απέναντι στους Χριστιανούς(29). Το φαινόμενο Χριστιανών δουλοκτητών που ζούσαν ανάμεσα σε πλήθος δούλων, Εθνικών και εχθρικά διατεθειμένων, οι οποίοι σε περιπτώσεις τοπικών διώξεων τους καταγγέλαν στις αρχές, δεν ήταν καθόλου σπάνιο(30).
Όπως ήταν επόμενο σε πολλές εκκλησίες εμφανίστηκαν εκείνοι που αντιδρούσαν σ’ αυτόν το συμβιβασμό των Χριστιανών με τον τρόπο ζωής των Εθνικών. Πολλοί από τους ηγέτες των πρώιμων εκκλησιών, που είχαν τον τίτλο του προφήτη, αντέδρασαν στην προσαρμογή του τρόπου ζωής των πιστών σε όλο και πιο κοσμικά πλαίσια και είτε αυτονομήθηκαν είτε εκδιώχθηκαν από τις εκκλησίες(31). Κάποιοι συγκρότησαν δικές τους ανεξάρτητες κοινότητες και άλλοι συνέχισαν να δρουν μεμονωμένα. Κοινό γνώρισμα όλων αυτών των προφητών ήταν η οργή τους κατά των πιστών που ήθελαν να απολαύσουν τις ανέσεις και την ευμάρεια του κόσμου τούτου και αδιαφορούσαν για την προετοιμασία της μέλλουσας ζωής(32). Στρέφονταν βέβαια κατά των Εθνικών και των Ιουδαίων, αλλά περισσότερο κατηγορούσαν όσους πιστούς ζούσαν βουτηγμένοι στην αμαρτία ή έστω συμβιβασμένοι με τα θέλγητρα και της ανέσεις της ζωής, δεν ήταν δηλαδή ούτε θερμοί ούτε ψυχροί αλλά χλιαροί, και τους απειλούσαν με φοβερές τιμωρίες κατά την ώρα της Κρίσης(33). Πολλοί από τους προφήτες αυτούς, όταν ήταν νέοι, είχαν βιώσει προσωπικά τα δεινά της πολιορκίας των Ιεροσολύμων, ενώ άλλοι είχαν πληροφορηθεί από αυτόπτες μάρτυρες τις συμφορές του ιουδαϊκού πολέμου. Έτσι στα κηρύγματα και στα γραφτά τους, μεταπλάθοντας τον τρόμο μιας τόσο τραυματικής εμπειρίας σε προσδοκία του μέλλοντος, "προφήτευαν" δεινά και τιμωρίες, που στην πραγματικότητα είχαν συμβεί μερικές δεκαετίες παλαιότερα(34).
Η διδασκαλία των προφητών δε διέφερε μόνο από τα επίσημα κηρύγματα των εκκλησιών, τα οποία σε μεγάλο βαθμό απηχούσαν πλέον τις ιδέες που περιείχαν οι Επιστολές του Παύλου, αλλά ήταν ανομοιογενής και ασυστηματοποίητη. Μεταξύ των προφητών υπήρχαν αντιζηλίες και καθένας χαρακτήριζε τους άλλους ψευδοπροφήτες(35). Εκτός από την Αποκάλυψη του Ιησού Χριστού, που έγραψε ο Ιωάννης, κυκλοφορούσαν και πολλές άλλες, ψευδεπίγραφες, όπως η Αποκάλυψη του Ιακώβου, η Αποκάλυψη του Πέτρου, η Αποκάλυψη του Θωμά, ακόμα και άλλη παλαιότερη του Ιωάννη, ίσως το αρχικό της κείμενο πριν την ξαναγράψει στην Πάτμο. Όλα αυτά τα κείμενα ήταν γραμμένα αλληγορικά, γεμάτα περικοπές από τις Γραφές και άλλα παλαιότερα θρησκευτικά κείμενα, προφητείες και παρόμοια. Αποτέλεσμα όλης αυτής της σύγχισης ήταν να εμφανιστούν πολύ σύντομα απόψεις και κηρύγματα τελείως διαφορετικά μεταξύ τους.
Συμπερασματικά κατά το μεγαλύτερο μέρος του 2ου αιώνα ουσιαστικά δεν υπήρχε ενιαία και καθολική ορθοδοξία μεταξύ των πρώτων Χριστιανών.
 ----------------------------------------------
1 R. Bultman Ύπαρξη και Πίστη σ.48
2 Πραξ. α΄5-6, Α΄επιστ. Πετρου δ΄7 και Α΄επιστ. Ιωαν. β΄18
3 Α΄Κορ. α΄18-24
4 Εννοείται της επαρχίας της Ασίας, δηλαδή της Δυτ. Μικρασίας
5 Δ. Κυρτάτας Η Αποκάλυψη του Ιωάννη και οι 7 εκκλησίες της Ασίας σ. 131
6 Από το εβραϊκό ebion = φτωχός
7 Ιωαν. ιβ΄31 και Β΄Κορ. δ΄4
8 Ρωμ. η΄19-20
9 Σ. Αγουρίδης Ο Χριστιανισμός μεταξύ Ιουδαϊσμού και Ελληνισμού o.13
10 C.H. Dodd, στο ίδιο
11 στο ίδιο
12 Μετά την τελευταία μνεία στις Πράξεις (ιε΄7-15) δεν αναφέρεται σε κανένα κείμενο της Καινής Διαθήκης
13 Γαλ. Β΄6 και γ΄1-5
14 Σ. Αγουρίδης Ο Χριστιανισμός μεταξύ Ιουδαϊσμού και Ελληνισμού σ. 22
15 Προφανώς το κείμενο αυτό (που χρονολογείται από τα μέσα του 2ου αιώνα) είναι ψευδεπίγραφο.
16 Σ. Αγουρίδης Ο Χριστιανισμός μεταξύ Ιουδαϊσμού και Ελληνισμού σ. 25. 26, 32
17 Ματθ. ις΄27 κ.ε. Πραξεις η΄5
18 Σ. Αγουρίδης Ο Χριστιανισμός μεταξύ Ιουδαϊσμού και Ελληνισμού σ.35
19 Παρεμπιπτόντως σημειώνω ότι παραπλήσιες απόψεις υποστηρίζουν και σήμερα πολλοί αρθρογράφοι του περιοδικού “Δαυλός”
20 Σ. Αγουρίδης Ο Χριστιανισμός μεταξύ Ιουδαϊσμού και Ελληνισμού σ.23
21 Πραξ. α΄5
22 Ε.Ρ. Sanders Το ιστορικό πρόσωπο του Ιησού σ.292 και σ. 300
23 Α’ Θεσ. Κεφάλαια δ’ και ε’
24 Β΄επιστ. Πετρ. γ΄3-8 και Ε.Ρ. Sanders Το ιστορικό πρόσωπο του Ιησού σ. 310-312
25 Δ. Κυρτάτας Επίκρισις σ. 208
26 Δ. Κυρτάτας Επίκρισις σ.207
27 Δ. Κυρτάτας Επίκρισις σ. 121-123
28 Δ. Κυρτάτας Επίκρισις σ. 97
29 Δ. Κυρτάτας Επίκρισις σ. 98 και Εμμ. Ροϊδη οι Ρωμαίοι δούλοι και ο Χριστιανισμός
30 Δ. Κυρτάτας Επίκρισις σ. 104
31 Δ. Κυρτάτας Η Αποκάλυψη του Ιωάννη και οι 7 εκκλησίες της Ασίας . σ.126-127 και 135-136
32 Δ. Κυρτάτας Η Αποκάλυψη του Ιωάννη και οι 7 εκκλησίες της Ασίας σ.23, 56, 103, 106
33 Αποκ. γ’16
34 Δ. Κυρτάτας Η Αποκάλυψη του Ιωάννη και οι 7 εκκλησίες της Ασίας σ.99, 103
35 Αποκ. ις’ 13, ιθ’ 20, κ’ 10

7 Φεβ 2010

Τσικνοπέμπτη με την Τσαούσα...

Ήρθε επιτέλους η Τσικνοπέμπτη.

Θα πάρω το βράδυ τον καινούργιο μου γκόμενο, και θα πάμε σε ταβέρνα να τσικνιστούμε.

Έχω πρόβλημα όμως.
Πώς θα ξεσκίσω μπροστά του τη μπριζόλα;
Πώς θα ρουφήξω το κόκαλο από το παϊδάκι;
Τι αντίδραση θα έχει το λιπ-γκλος μου με το λίπος;
Πώς θα καθαρίσω το μαρούλι και τις καμένες σάρκες από τα δόντια μου μετά;

Να σηκωθώ να πάω στον καθρέφτη της τουαλέτας δεν παίζει, με τόσο κόσμο βλέφαρο δεν πεταρίζεις, όχι να σηκωθείς απ΄το τραπέζι.

Παρακάλα δηλαδή μη σου κάτσει κόκαλο και καλέσουν ασθενοφόρο. Δεν έρχεται.
Τα τινάζεις στη θέση σου και σε σηκώνουν τα γκαρσόνια αργά τη νύχτα, με τα τραπεζομάντιλα.

Χέστα αυτά όμως, ο γκόμενος με απασχολεί περισσότερο.
Πώς θα πάω σπίτι του μετά να μου τον κάτσει;
Θα βρωμάω τσίκνα, λίγδα και ιδρωτίλα από τον διπλανό τσικνοπεμπτόμενο που πιστεύει:
1) ότι ο άνθρωπος δεν έχει πάει ακόμη στο φεγγάρι και
2) δεν έχουν ανακαλυφθεί ακόμη τα αποσμητικά.

Άρα, πριν με γαμήσει ο γκόμενος, πρέπει να κάνω μπάνιο.
Οπότε, θα πάρω μαζί μου σφουγγάρι, αφρόλουτρο, σαμπουάν και γαλάκτωμα.
Και βρακί καθαρό.
Θα΄χει ζεστό νερό ο μαλάκας;

Επίσης, αυτός θα κάνει μπάνιο, ή θα...
...με γαμήσει με τη χοληστερίνη στον πούτσο;
Μερικοί άντρες είναι στόκοι.
Δεν καταλαβαίνουν από αυτά.
Μπορεί να δουλεύει στο Υγειονομικό ο άλλος, και να αλλάζει σώβρακο δυο φορές τη βδομάδα.

Καλά, όχι ότι κάποιες γκόμενες πάνε πίσω.
Οι γκόμενες έχουν άλλο κόλλημα.
Δεν λούζονται.
Επειδή θέλουν το μαλλί φτιαγμένο, το λούζουν κάθε Σάββατο.
Πλένουν το μουνί τους, το σώμα τους γενικά, ξυρίζουν πόδια, μασχάλες, αλλά το μαλλί απείραχτο.
Τη βλέπεις παρφουμαρισμένη, ντυμένη γκραν, η βλεφαρίδα κάγκελο, αλλά στο κεφάλι έχει βάλει ενοικιαστήριο για κατσαρίδες.

Μωρή μαλάκω, όταν λέμε πλένομαι, εννοούμε ολόκληρη.

Γάμα το το μαλλί, μην το φτιάχνεις άμα βαριέσαι.
Άσε που είναι καλύτερο free απ΄ότι στυλιζαρισμένο.
Φτιαγμένα τα μαλλιά, χαλασμένα τα μυαλά, τσεκαρισμένο.
Λούστα κι άστα λέμε.

Ξέρεις πόσες προτάσεις γάμου έχω δεχτεί επειδή είμαι πάντα φρεσκολουσμένη;

Και άντε πες, κάνει μπάνιο και ο γκόμενος σήμερα.
Θα πηδάει καλά;
Η μόνη μου αναστολή στο να μην παίρνομαι με όποιον γκόμενο γουστάρω, είναι αυτό.
Θα γαμάει καλά;
Γιατί άμα το γαμήσι βγει μαλακία, ώχου δεν μπορώ, με πιάνει κατάθλιψη.

Ένα ωραίο πράγμα μας έδωσε ο Θεός και αυτό δεν ξέρουμε να το κάνουμε.
Πήγαινε ρε καημένε σε καμιά σχολή να μάθεις.
Ρώτα τους φίλους σου, τις γκόμενες σου, άνοιξε κάνα βιβλίο.

Το μουνί δεν είναι λεωφορείο να ανεβαίνει όποιος θέλει.
Το μουνί είναι σκάφος αναψυχής για ακριβούς πελάτες.

Μ΄αυτά και μ΄αυτά, περνάει η ζωή χωρίς να το καταλάβεις.
Χριστούγεννα, Τσικνοπέμπτη, Πάσχα, θάνατος.
Όλα σταθερά, εκτός από το καλό γαμήσι.

Γιατί υπάρχουν και γκόμενες που δεν ξέρουν να γαμηθούν.
Η φύση δεν αδικεί κανένα φύλο.

Μαλακίζεται και με τα δυο.
Κάθεται η βλαμμένη στο κρεβάτι με ανοιχτά τα πόδια, και νομίζει ότι είναι μια γυναίκα που αυτή τη στιγμή κάνει σεξ, δηλαδή, ζει κανονικά σαν άνθρωπος, χαίρεται τη ζωή της, αρέσει, και κάνει έναν άντρα ευτυχισμένο.
Ούτε που της περνάει από το μυαλό ότι ο τύπος από πάνω, θα προτιμούσε να είναι για σκι, ή να αλλάζει τακάκια στο αυτοκίνητο του, ή στης μάνας του, να τρώει κεφτέδες με χόρτα.
Κι αναρωτιέται η γκόμενα μετά, γιατί δεν την ξαναπήρε τηλέφωνο.
Τι να σε πάρει μωρή, επειδή δεν πληρώνεσαι;

Φαντάσου τώρα να είναι Τσικνοπέμπτη, να έχεις άλουστο το μαλλί, να του βρωμάει κοψιδίλα, και να γαμιέσαι σαν να κάνεις ηλιοθεραπεία.
Λυπήσου τον κορίτσι μου.

Εμένα να ακούς.
Δεν αρκεί να ανοίγουμε τα πόδια.
'Ασε που υπάρχουν στάσεις στις οποίες με κλειστά τα πόδια τον νιώθεις καλύτερα.

Και λίγη δίαιτα.
Λίγη δίαιτα δεν βλάπτει.
Σκέψου να κάνετε πισωκολλητό και να νομίζει ότι γαμεί την Πάρνηθα.

Κι οι άντρες.
Δίαιτα παιδιά.
Όχι κόκαλο, αλλά μη μας γαμάει και μπουφές.

Στο θέμα μου όμως.
Τι να κάνω;
Μήπως να ακυρώσω το ραντεβού και να βγω με έναν γκόμενο που είναι φυτοφάγος;
Καλό παιδί, αλλά πηδάει ξεψυχισμένα.
Με σκέτα χόρτα το μωρό μου, πού να βρει τη δύναμη;

Ναι, αλλά θα γλιτώσω την τσίκνα, το δεύτερο μπάνιο, τα τζάτζαλα που θα κουβαλάω.
Θα πάμε σε κάνα μπαράκι, θα πιω ουίσκι εγώ, ρακόμελο αυτός, θα μου δείξει στο κινητό τις φωτογραφίες από το καινούργιο του ποδήλατο, θα μου βάλει κωλόχερο που καπνίζω, θα περάσει η βραδιά.

Και δεν βαριέσαι;
Ας με γαμήσει σαν τον Μπαγκς Μπάνυ.

Άλλωστε, η ζωή δεν είναι μόνο Τσικνοπέμπτες και γαμήσια.
Είναι και Τσικνοπέμπτες και γαμήσια.

4 Φεβ 2010

Κλεάνθους: ύμνος προς τόν Δία..

Η θεολογία τού Κλεάνθους εκφράζεται πλήρως είς τόν περίφημον ύμνο του προς τόν Δία. Επειδή ό ύμνος ούτος είναι μία έκ τών αξιοσημείωτων εκδηλώσεων του θρησκευτικού βιώματος, προσθέτουμε τούτον, όπως μας τόν διέσωσεν ό Στοβαίος (Εκλ. 1, 1, 12 σελ. 25):

«Κύδιστ’ αθανάτων, πολυώνυμε, παγκρατές αεί
Ζεύ φύσεως αρχηγέ, νόμου μέτα πάντα κυβερνών,
χαίρε σέ γάρ πάντεσσι θέμις θνητοίσι προσαυδάν.
Έκ σου γάρ γένος είσ' ήχου μίμημα λαχόντες
μούνοι, όσα ζώει τε και έρπει θνήτ' έπί γαίαν
τω σε καθυμνήσω και σον κράτος αίέν άείσω.
σοι δή πάς όδε κόσμος, έλισσόμενος περί γαιαν,
πείθεται, ή κεν άγης και εκών υπό σείο κρατείται
τοίον έχεις υποεργόν άνικήτοις ύπό χερσίν
άμφήκη, πυρόεντα άειζώοντα κεραυνόν
του γάρ ύπό πληγήις φύσεως πάντ' έργα τελείται·
ώ σύ κατευθύνεις κοινόν λόγον, ος διά πάντων
φοιτά, μιγνύμενος μεγάλοις μικροίς τε φάεσσι
ώ σύ τόσσος γεγαώς ύπατος βασιλεύεις διά παντός.
Ούτέ τι γίγνεται έργον έπί χθονί σού δίχα δαίμον
ούτε κατ' αίθέριον θείον πόλον, ούτε ένι πόντω,
πλην όπόσα ρέζουσι κακοί σφεταίραισιν άνοίαις'
άλλα σύ και τά περισσά έπίσταται άρτια, θείναι
και κοσμείν τάκοσμα και ού φίλα σοι φίλα εστίν,
ώδε γάρ είς έν πάντα συνήρμοκας έσθλά κακοίσι,
ώσθ' ένα γίγνεσθαι πάντων λόγον αίέν έόντα,
δν φεύγοντες έώσι δσσι θνητών κακοί είσι
δύσμοροι, οι τ' αγαθών μέν άεί κτήσιν ποθέοντες
ουτ' έσορώσι θεού κοινόν νόμον, ούτε κλύουσιν,
ώ κεν πειθόμενοι σύν νώ βίον έσθλόν έχοιεν
αυτοί δ' αύθ' όρμώσιν όνοι κακόν άλλος έπ' άλλο,
οί μέν υπέρ δόξης σπουδήν δυσέριστον έχοντες,
οι δ' έπί κερδοσύνας τετραμμένοι ούδένι κόσμω,
άλλοι δ' είς άνεσιν καί σώματος ηδέα έργα,
άλλα κακοίς έπέκυρσαν, έπ' άλλοτε δ' άλλα φέρονται
σπεύδοντες μάλα πάμπαν εναντία τώνδε γενέσθαι.
Άλλα Ζεύ πάνδωρε κελαινεφές, άργικέραυνε,
ανθρώπους μέν ρύου, άπειροσύνης άπό λυγρής
ην σύ πάτερ σκέδασαν ψυχής άπο, δός δέ κυρήσαι
γνώμης ή πίσυνος σύ δίκης μετά πάντα κυβερνάς
οφρ' άν τιμηθέντες άμειβώμεσθά σε τιμή,
ύμνούντες τά σά έργα διηνεκές, ώς έπέοικε
θνητόν έόντ' έπεί ούτε βροτοίς γέρας άλλο τι μείζον
ούτε θεοίς, ή κοινόν άεί νόμον έν δίκη ύμνείν».

ΑΠΟΔΟΣΗ:
Ενδοξότατε έκ τών αθανάτων, κάτοχε πολλών ονομάτων και αιωνίας παντοδυναμίας, Ζεύ, αρχηγέ τής φύσεως, σύ ό όποιος κυβερνάς τά πάντα μετά δικαιοσύνης χαίρε, διότι ό­λων τών θνητών καθήκον είναι νά σέ προσφωνούν. Διότι κατά­γονται άπό σέ, λαβόντες ώς μερίδιον τήν δι' ήχου (δηλαδή διά τής γλώσσης) άπομίμησιν (μιμητικήν παράστασιν και έκφρασιν τών πραγμάτων), μόνοι έξ όλων τών ζώων όσα ζουν και σύρονται όντα θνητά επάνω είς τήν γήν. Διά τούτο θά σέ υμνήσω και την κυριαρχία σου διαρκώς θά τραγουδώ. Διότι είς σέ όλος αυτός έδώ ό κόσμος, στρεφόμενος κυκλικώς γύρω άπό τήν γήν, υπακούει (κινούμενος), εις οιανδήποτε διεύθυνσιν τόν οδηγείς και μέ την θέλησίν του κυριαρχείται υπό σοϋ. Διότι έχεις ένα τόσον ίσχυρόν έκτελεοτήν τής θελήσεως σου κάτω άπό τάς ανίκητους χείρας σου τόν άμφίστομον, πυρετώ­δη και αίωνίαν ζωήν -έχοντα κεραυνόν. Διότι κάτω άπό τά πλή­γματα αυτού εκτελούνται όλαι αι ένέργειαι τής φύσεως. Διά τούτου σύ κατευθύνεις τόν κοινόν λόγον, όστις περιτριγυρίζει διά μέσου ολοκλήρου του σύμπαντος, άναμιγνυόμενος και μέ τά μεγάλα και μέ τά μικρά φωτεινά ουράνια σώματα. Διά τούτου (του κεραυνού) έχεις γίνει υπέρτατη συνεκτική κίνησις καί βασιλεύεις διά μέσου όλου του σύμπαντος. Και δέν γίνε­ται χωρίς τήν θέλησίν σου, θεέ μου, κανέν έργον, ούτε επάνω είς τήν γήν, ούτε είς τήν ούρανίαν θεϊκήν σφαίρα, ούτε εις την θάλασσαν, έκτος εκείνων, τά όποια διαπράττουν οι κακοί διά τών ιδικών των ανοησιών. Άλλα σύ γνωρίζεις καί τά πε­ριττά (τά μη τέλεια) νά τά καθιστάς άρτια (τέλεια), και τά άκοσμα νά τά κάμνης κόσμια καί τά μή αγαπητά είναι είς σέ αγαπητά. Διότι τοιουτοτρόπως έχεις συνενώσει τά πάντα είς ενότητα καί τά κακά μέ τά καλά, ώστε νά άποτελήται έξ όλων εις ενιαίος λόγος, όστις έχει αίωνίαν ύπαρξη. Αυτόν τόν αποφεύγουν καί δέν τόν προσέχουν όσοι έκ τών θνητών δέν είναι καλοί. 0ι δυστυχείς! Ένώ ποθούν τήν άπόκτησιν τών αγαθών, ούτε βλέπουν, ούτε άκούουν τόν κοινόν νόμον, εις τόν οποίον, έάν ήθελον υπακούσει θά είχαν μετά φρονήσεως ζωήν ευτυχισμένη. 0ι ίδιοι δέ άφ' έτερου ορμούν χωρίς φρόνησιν, ό καθείς είς διαφορετικόν κακόν, άλλοι μέν καταβάλλοντες προσπάθειαν γεννώσαν έριδας διά τήν άπόκτησιν δόξης, άλ­λοι δέ έχοντες στραφή προς κερδοσκοπίαν κατά τρόπον ουχί κόσμιον, καί άλλοι είς άνάπαυσιν καί εις τάς σωματικάς ήδονάς. Άλλα συνήθως προσκρούουν είς ατυχήματα, εις κάθε δέ περίπτωσιν παρασύρονται είς διαφορετικά πράγματα, ενώ ή προσπάθεια των ήτο νά παραχθούν πράγματα έξ ολοκλήρου αντίθετα άπό αυτά, τά όποια συνέβησαν είς αυτούς. Άλλα, Ζεύ, όστις δωρίζεις τά πάντα, συνάζεις τά μαύρα σύννεφα καί έξακοντίζεις τόν λαμπρόν κεραυνόν, τους ανθρώπους σώζε άπό τήν άξιοθρήνητον έλλειψιν κατανοήσεως τών πραγμάτων. Αύτήν, σύ πάτερ, παρακαλώ νά τήν σκορπίσης μακράν άπό τήν ψυχήν, παραχώρησαν δέ είς αυτούς νά γίνουν μέτοχοι είς τήν δικαιοσύνην σου, μετά τής οποίας σύ τά πάντα κυβερνάς, να, αφού τιμηθώμεν, σέ τιμήσωμεν δι' άνταποδόσεως τής τι­μής, ύμνούντες διαρκώς τά έργα σου, όπως αρμόζει εις άνθρωπον, όστις είναι θνητός· διότι ούτε είς τους θνητούς, ούτε εις τους θεούς παρεχωρήθη άλλη χάρις μεγαλύτερα, άπό τό νά τιμούν τόν κοινόν νόμον, πάντοτε σύμφωνα μέ τό δίκαιον.